Polis Akademisi’ne bağlı okullarda (PAEM, PMYO, POMEM) eğitim-öğretim süresini başarıyla tamamlayan öğrenciler, mezun olabilmek için polislik eğitim sonu sınavına yani ESS’ye girmeleri ve bu sınavdan başarıyla geçmeleri gereklidir. ESS yani eğitim sonu sınavı, PMYO, POMEM ve PAEM’den mezun olacak tüm adaylara uygulanır. Yıl sonu mülakatının diğer adı eğitim sonu sınavıdır. Yıl sonu mülakatı veya eğitim sonu sınavının kısa adı ESS’dir.

PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatı 03 Haziran 2015 tarihli ve 29375 Sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği” hükümleri uyarınca yapılır. Sene sonu mülakatında adayların polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları için yeterli olup olmadıkları hususu değerlendirilir. Adayların, Polis Meslek Eğitim Merkezi (POMEM) veya Polis Meslek Yüksekokulu (PMYO) mezunu olarak polis memuru olmaları ya da Polis Amiri Eğitim Merkezi (PAEM) mezunu olarak komiser yardımcısı kadrosunda göreve başlayabilmeleri için eğitim sonu sınavlarını başarıyla geçmeleri gerekmektedir. Bu sınavdan başarısız olan adaylar, polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanamazlar.

Yıl sonu mülakatında başarısız olan adaylar sadece diploma alarak mezun olmaktadırlar.

PAEM

Polis Amirleri Eğitim Merkezi açılımıdır. Dış kaynaklardan 4 yıllık lisans mezunlarına yönelik komiser yardımcısı yetiştiren okuldur. Ankara Gölbaşı’nda eğitim ve öğretim verir. Eğitim ve öğretim süresi 1 yıldır. PAEM alım ve yıl sonu sınavı Ankara Gölbaşı’nda yapılmaktadır. Mezunları komiser yardımcısı olur.

PMYO

Polis Meslek Yüksekokulu açılımıdır. Emniyet Teşkilatının polis memuru ihtiyacını karşılamak üzere ön lisans düzeyinde eğitim ve öğretim yapan Polis Akademisi Başkanlığına bağlı yükseköğretim kurumlarıdır. Birçok ilde bulunur. Alım ve yıl sonu sınavı başvuru yapılan okulda yapılır. Mezunları polis memuru olur.

POMEM

Polis Meslek Eğitim Merkezi açılımıdır. Emniyet Teşkilatının polis memuru ihtiyacını karşılamak üzere ön lisans düzeyinde eğitim ve öğretim yapan Polis Akademisi Başkanlığına bağlı yükseköğretim kurumlarıdır. Ön lisans, lisans mezunu veya bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar başvurabilir. Birçok ilde bulunur. Alım ve yıl sonu sınavı başvuru yapılan okulda yapılır. Mezunları polis memuru olur.

Bu yazımızda eğitim sonu sınavına (ESS) giren ve “Aday Polis Memuru Olamaz” kararı ile başarısız sayılan polis adaylarının, mülakat sonucunun iptali için hangi davayı açabilecekleri, dava sürecinin nasıl ilerlediği ve “Yürütmeyi Durdurma Kararı (YD Kararı)” ve nihayetinde “İdari İşlemin İptali Kararı” hakkında bilgi verilecektir. Çünkü polislik mülakatından elenen adayların, psikolojik yorgunluk, maddi imkânsızlık ve kararsızlık içindeyken; idari dava sürecine adım atabilmeleri için polislik mülakat sonucunun iptali davası hakkında yeterli bilgiye sahip olmaları gerektiğini düşünüyoruz.

Bu makalede tüm soru işaretlerinin cevabını vereceğiz ve devamında emsal kararları paylaşacağız. PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatından başarısız olan ve bu sınava girecek her aday makalemizi okuyarak bilgi alabilir.

İlgili Makale: Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması

PAEM, PMYO ve POMEM Yıl Sonu Mülakatı Nedir?

PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatı; polis okulunu başarılı ile tamamlayan öğrencilerin atanabilmek için tabi tutulduğu sözlü mülakata denir. Diğer adı eğitim sonu mülakatıdır. Kısa adı ESS’dir. Polis okuldaki dersleri başarı ile tamamlamış olan polis öğrencileri bu mülakattan 70 üstü aldıkları takdirde eğitimini tamamlamış olacaklar. PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatı, polis ve komiser yardımcısı adaylarının mesleğe geçmeden önceki son engelidir.

Bu aşamayı geçen adaylar polis memuru veya komiser yardımcısı olarak göreve başlayabilirler. Bitirme mülakatı, Polis Akademisi veya Polis Okulu’nu başarıyla tamamlayan adaylara eğitim öğretim dönemi sonunda uygulanan bir sınavdır. PAEM ve POMEM sene sonu mülakatı, eğitim sonu sınavı ya da PMYO bitirme mülakatı ismiyle de bilinmektedir. PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatı 2-3 dakika sürmektedir.

Adayların en az 70 puan alması gerekir. 70 puan ve üstü alan adaylar başarılı sayılır ve ataması gerçekleştirilir. Yemin töreni öncesi bitirme mülakatına giren polis memuru ve komiser yardımcısı adaylarının bu mülakattan başarılı olması gerekir. Komisyon ayrıca mesleki bilgi ve becerisini ölçmek için çoktan seçmeli soruda yöneltebilir.

Sözlü mülakatta adayları; mesleki bilgi düzeyi, bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, özgüveni, ikna kabiliyeti, inandırıcılığı, liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu değerlendirilecektir. Yıl sonu mülakatı kararlarına itiraz edilemez. PAEM, PMYO ve POMEM sene sonu mülakatı sonucu elenenler, 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerine yürütmeyi durdurma istemli idari dava açmaları gereklidir. Polis Akademisi'ne bağlı PAEM, PMYO, POMEM gibi okullarda eğitim-öğretim süresini başarıyla tamamlayan adayların, mezun olabilmek için polislik eğitim sonu sınavına girmeleri ve bu sınavdan başarıyla geçmeleri gereklidir.

PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatı, 03 Haziran 2015 tarihli ve 29375 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği hükümleri uyarınca yapılır. Sene sonu mülakatında adayların polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları için yeterli olup olmadıkları hususu değerlendirilir. Sene sonu sınavında sadece Polis Akademisinin sitesinde sonuçlar açıklanır. Polis Akademisi Başkanlığı Polis Amirleri Eğitimi Merkezi Giriş ve Eğitim-Öğretim Yönetmeliği hükümleri uyarınca internette sınav sonuçlarının açıklanması tebliğ niteliğinde olup, sınav sonuçları hakkında adaylara ayrıca açıklama ve yazılı tebligat yapılmaz.

POMEM Yıl Sonu Mülakatı İptal Davası

PAEM, PMYO ve POMEM Yıl Sonu Mülakatı Nasıl Yapılır?

Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği uyarınca sene sonu mülakatı komisyonlar tarafından yapılır. 3 tane komisyon vardır. Sınav ile ilgili komisyonların kurulması, görevlendirme ve çalışma esasları Polis Akademisi Başkanlığı tarafından yapılır.

Soru Hazırlama Komisyonu

Rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında 5 rütbeli personel ve hazırlanacak soru sayısı ve ders konuları dikkate alınarak yeterli sayıda öğretim elemanından oluşur. Komisyon, adaylara sorulacak soruları belirler ve ayrı ayrı kartlara basımını sağlar.

Sınav Komisyonu

Emniyet müdürü rütbesinde bir başkan ve üç rütbeli personel ile bir öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorularla sözlü sınav yapmakla görevli ve yetkilidir.

İhtiyaca göre her bir polis eğitim kurumunda ve Başkanlıkta birden fazla sınav komisyonu oluşturulabileceği gibi birden fazla polis eğitim kurumu için de tek bir komisyon görevlendirilebilir.

Merkezi Sınav Komisyonu

Rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında üç emniyet müdürü rütbesinde personel ile iki öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, Başkan adına sınav takvimi süresince yürütülecek iş ve işlemleri takip, koordine ve denetleme ile yetkilidir. Komisyonlarda görev almak üzere üye sayısı kadar yedek üye ile komisyonlara yardımcı olmak üzere yeteri sayıda personel görevlendirilir.

PAEM, PMYO ve POMEM'de eğitim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayanlar sene sonu mülakatına girmeye hak kazanırlar. Mülakat komisyonu adaya;

  • Önceden hazırlanmış sorulardan birini adaya çektirir.
  • Aday çektiği soru numarasını sınav komisyonuna okur.
  • Sınav komisyonu bu numaraya karşılık gelen soruyu adaya okur.

Aday bu soruyu cevaplar. Çekilen soru haricinde adaya ekstra sorular yöneltilebilir. Polislik dönem sonu yani yıl sonu mülakatında sorulan sorular genelde polislik mesleği ile ilgili ve sizin dönem boyunca aldığınız derslerden çıkacaktır. Yani bu ders, mevzuat, silah bilgisi, savunma taktikleri vs. bunlardan çıkar.

Çektiğiniz soruya tam ve eksiksiz cevap vermeniz önemlidir. Fakat soruya doğru cevap vermeseniz dahi başarılı olabilirsiniz. Önemli olan sizin oradaki tutumunuz ve kendinizi ifade etme yeteneğiniz. Tüm bu yapılan işlemler tutanağa geçirilmek zorundadır.

Sınav yerleri ve tarihleri, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, Polis Meslek Eğitim Merkezi, Polis Meslek Yüksekokulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler için ayrı ayrı Polis Akademisi Başkanlığı tarafından belirlenir. Eğitim sonu sınavı en az on beş gün önce Polis Akademisi Başkanlığı resmi internet sitesinde ilan edilir. Mülakat sonuçları, Merkezi Sınav Komisyonu tarafından Polis Akademisi internet sayfasında ilan edilir. POMEM yıl sonu mülakatına karşı bu internet sayfasında yayınlanan sonuçlarına karşı açılır.

Dava dilekçesine sınav sonuç ekran görüntüsü konulur. Polis Meslek Yüksekokulları Eğitim Öğretim Yönetmeliğinin Eğitim Sonu Sınavı başlıklı 19/A maddesinin 1’inci fıkrasında bulunan “Yüksekokul öğrencilerinin aday memur olarak atanmaları için öğrenim süresini başarıyla tamamlamaları ve eğitim sonunda Başkanlıkça yapılacak sınavda başarılı olmaları şarttır.” hükmü amirdir. 70 üstü aldıkları takdirde mülakattan başarılı sayılırlar. Yıl sonu mülakatı 2-3 dakika sürmektedir.

Bu nedenle sağlıklı yapıldığı konusunda tereddütler vardır. Pomem yıl sonu mülakatı davası

Paem, Pmyo ve Pomem Yıl Sonu Mülakatında Ne Sorulur?

Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği’nin “Sınava Katılacak Adaylar” başlıklı 5. maddesine göre: “Polis eğitim kurumları ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayan öğrenciler, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmalarından önce sınava tabi tutulur.” Hükmü gereğince aday polis memurları Eğitim Sonu Sözlü Sınava (ESS) yani mülakata tabi tutulurlar.

ESS’de aşağıda yer alan konular adaya sorulur. Paem, Pmyo ve Pomem eğitim sonu sınavı, eğitim ve öğretim yılının son haftasında eğitim gördükleri okulda yapılır. Pomem bitirme mülakatında sorulan soruya doğru cevap verilen elenen veya soruya yanlış veya hiç cevap vermeyip başarılı olan adaylar vardır. Bu durum hukuk ilkeleri ile bağdaşmamaktadır.

Fakat idare bu noktada takdir yetkisini sınırsız kullanarak adaletsizliğe neden olmaktadır. Yapılan bu mülakat 03 Haziran 2015 tarihli ve 29375 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru Ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği” uyarınca aşağıdaki şekil ve esaslara uygun olarak yapılır. Yönetmelik kapsamında;

  • Mesleki bilgi düzeyi 40 Puan
  • Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü 20 Puan
  • Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı 20 Puan
  • Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu 20 Puan

Hakkında sorular sorulur. Aday bu sorular üzerinden 100 tam puan üzerinden değerlendirilir.

Başarısız olan adayın aldığı puan ve gerekçesi puan değerlendirme karar formuna işlenir. Sınav sonuçları merkezi sınav komisyonuna bildirilir. ÖNEMLİ BİLGİ: Paem, Pmyo ve Pomem bitirme mülakatı elenenler tarafından en çok yöneltilen soru “Güvenlik soruşturmam olumsuz olduğu için mi elendim?” sorusudur. Bu sorunun cevabı olarak güvenlik soruşturmanız hakkında yorum yapmadan verilecek cevap şu olacaktır.

Açacağınız dava, hakkınızda tesis edilen idari işleme yönelik bir iptal davası niteliği taşımaktadır. Dolayısıyla, mülakat sonucunuza ilişkin bir idari işlemin iptali davasında güvenlik soruşturmanızla ilgili hiçbir durumun önemi yoktur. Zira tekrar belirtmekte fayda var ki; açılacak idari dava “mülakatın iptaline” ilişkin bir iptal davası olacaktır. Pomem bitirme mülakatında elenenler iptal davalarını, ilişiklerinin kesilmesine ilişkin belgenin kendilerine tebliğinden itibaren 60 gün içerisinde açmalıdırlar.

Ankara İdare Mahkemelerinde açılması gereken bu davanın başka illerdeki mahkemelerde açılması mümkün değildir. Açılırsa da o idare mahkemesi dosyanızı herhangi bir talebe gerek duymadan yetkili olan Ankara İdare Mahkemeleri’ne gönderecektir. Buradaki kaybınız yalnızca zaman olacaktır. Ancak hayat planlarınız ve mesleğinize bir an evvel kavuşabilmeniz açısından zaman en önemli etken olacaktır.

Pomem bitirme mülakatında polis adayının girmiş olduğu sözlü sınavın şartları varsa kayda geçirilmesi Anayasa tarafından korumaya alınan ve hukuk devleti ilkesinin gereği olan denetlemenin bir gereğidir. Ayrıca gerçekleştirilen bu mülakatta yetkili ve işinin ehli kimselerin komisyonda bulunması gerekmektedir. Bu komisyon üyelerinin ise verdikleri tüm puanların gerekçeli olarak tutanağa geçirilmesi şarttır. Dolayısıyla açacağınız idari davada tüm bunların hukuki temellendirmeleri ile birlikte yer alması davanızın kazanılması için önemli hususlardır.

Polis Nasıl Olunur? Polislik Şartları ve Başvuru Süreci

Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Puan Değerlendirme Karar Formu

ESS mülakat formu

Paem, Pmyo ve Pomem Yıl Sonu Mülakatı Elenenler Ne Yapmalı?

Paem, Pmyo ve Pomem yıl sonu mülakatından elenenlerin neden elendiğine dair net bir cevap alamasa da genel olarak şu duyum kulaktan kulağa dolaşmaktadır. Polis okulu eğitimi süresince öğrencilerin güvenlik soruşturmaları devam etmekte ve problemli olanlar bitirme mülakatından elenmekte şeklinde genel bir söylenti hakimdir.

Bu duyum doğru olsa dahi sizler mülakattan düşük not almanız sebebiyle elendiniz. Açılacak idari davada mülakatın iptaline yönelik olacaktır. Sene sonu mülakatına giren adayların üniversite mezunu olmalarına ve PAEM, PMYO ve POMEM eğitimini yüksek puan ve ortalamaya sahip olarak büyük bir başarıyla tamamlamalarına rağmen birkaç dakika bile sürmeyen bir sözlü sınavda kendilerine sorulan bir soru üzerinden değerlendirilmekte ve başarısız sayılmaktadırlar. Birkaç dakika içinde tek bir soru üzerinden adayın mesleki bilgi düzeyinin, bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücünün, özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığının, liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğunun değerlendirilemeyeceği açıktır.

Zaten üniversite mezunu olan bir aday altı ayı bulan zorlu POMEM eğitimini başarıyla tamamlayarak bu niteliklere sahip olduğunu ortaya koymuştur. Bir kişinin yıllar boyu süren eğitim ve emeğinin birkaç dakikalık bir mülakat sonucunda heba edilmesi hukukla ve hakkaniyetle hiçbir şekilde bağdaşmamaktadır. Ne yazık ki pek çok aday başarılı eğitim hayatlarına rağmen sözlü sınavda başarısız sayılmakta ve hayalleri olan polis üniformasını giyememektedir. Diğer taraftan, güvenlik soruşturmasında bir sorun olmamakla birlikte hakkında şüphe duyulan adayların sınavda başarısız olma bahanesiyle elendikleri de sıklıkla dile getirilmektedir.

PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatına maalesef itiraz mümkün değildir. Sadece idari dava açılabilir. PAEM, PMYO ve POMEM yıl sonu mülakatından elenenler 60 gün içinde yürütmeyi durdurma istemli iptal davası açmalıdır. Dava idare mahkemesinde açılmalıdır.

Aynı şekilde dava sadece Ankara İdare Mahkemesine açılmalıdır. Aksi takdirde yetkisizlik kararı verilir ve 2-3 ay zaman kaybı yaşarsınız. PAEM eğitim sonu sınavı emsal karar internette en çok aranan konulardan biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu emsaller özellikle mülakat davalarında zor alınan kararlar olması nedeniyle çok önemlidir ve idari davanızda kullanmanız mahkeme heyeti açısından da yol gösterici niteliğe sahip olacaktır.

PAEM, PMYO ve POMEM Yıl Sonu Mülakatı İptal Davası

Yukarıda belirtildiği üzere polislik yıl sonu mülakatına itiraz edilemez. Bu sebeple yıl sonu mülakatına dava açmak zorunlu ve tek yoldur. Polislik yıl sonu mülakatından elenen adayların 60 gün içerisinde idare mahkemesine yürütmeyi durdurma istemli iptal davası açmaları gerekmektedir. Bu süre hak düşürücü süre olup, geçirildiği takdirde dava açma hakkınız son bulacaktır.

Anayasa Mahkemesi ve Danıştay içtihatları sözlü sınavların yazılı sınavların nesnel sonuçlarını ortadan kaldırmaması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu bakımdan POMEM eğitim sonu sınavlarında başarısız olmanın nadiren ve istisnai durumlarda söz konusu olabilmesi gerekmektedir. Çünkü zaten üniversite mezunu olan ve POMEM eğitimlerini başarıyla tamamlayan adayların sözlü sınavlarda başarısız olmaları hayatın olağan akışına aykırıdır. Tüm bunlara karşı adayların elinde hukuki mücadele dışında bir yol bulunmamaktadır.

Açılacak iptal davalarında sınavın usulüne uygun bir şekilde yapılıp yapılmadığı, özellikle komisyonların usulüne uygun bir şekilde oluşturulup oluşturulmadığı, soru ve cevapların kayıt altına alınıp alınmadığı araştırılmalı, sınav süreci detaylı bir şekilde anlatılmalıdır. Eğitim ve meslek hayatındaki başarılara vurgu yapılmalı, birkaç dakika bile sürmeyen bir sorudan ibaret bir mülakatta başarısız sayılarak haklarından mahrum bırakılmanın eğitim hayatının nesnel sonuçlarını ortadan kaldırdığı ve hayatın olağan akışıyla bağdaştırılamayacağı vurgulanmalıdır. Dava sonucunda verilen iptal kararı ne yazık ki adayın doğrudan atanması sonucunu doğurmamaktadır. Mahkemeler adayın tekrar sınava alınması gerektiğini ifade etmektedirler.

Bu yaklaşımın yaşanan mağduriyetleri gideremeyeceği açıktır. İdarenin sınavı iptal ettiren bir adaya karşı daha kararlı bir tutum izlemesi kuvvetle muhtemeldir. Bu nedenle iptal kararının doğrudan atamayı gerektirecek bir şekilde verilmesi ve bu yönde uygulanması daha isabetli olacaktır. Polis okulu yıl sonu mülakat davaları idare mahkemesi görev alanına giren davalardır.

Bu davalar sadece Ankara İdare Mahkemesine açılır. Farklı bir ilde açılması durumunda yetkisizlik kararı verilerek dosyanız Ankara’ya gönderilir. Bu da 2-3 ay süre kaybetmeniz anlamına gelecektir. Polis Akademisi; Polis Meslek Yüksekokullarından (PMYO), Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüklerinden (POMEM) ve Polis Amiri Eğitim Merkezinden (PAEM) yıl sonu mülakatı sebebiyle elenip yürütmeyi durdurma veya iptal davasını kazanarak okula dönen adayların bu kararlarını 30 gün içerisinde uygulamaktadır.

Son olarak belirtmek isteriz ki; yıl sonu mülakatında size yöneltilen soruyu bilseniz dahi elenme ihtimaliniz vardır. Zira bu yönetmeliğin getirilmesinde amaç güvenlik soruşturması olumsuz olan adayların mülakat gibi idarenin takdirinde olan bir zemine alınarak denetlenebilirliğini azaltmak, kişilerin idari dava açarak geri dönmelerini engellemektedir.

PMYO sene sonu mülakatı elenenler idare mahkemesi açtıkları davada yürütmeyi durdurma isteminde bulunmayı unutmamaları gerekir. Zira yürütmeyi durdurma istemi kabul edildiği takdirde bir an önce atamanız gerçekleştirilecektir.

Davayı idare hukuku avukatı ile yürütmeleri faydalarına olacaktır. Öncelikle belirtmek gerekirse yürütmeyi durdurma kararı geçici bir tedbirdir, nihai karar değildir. ESS'den dolayı başarısız sayılan adaylar iptal davası açtıklarında yürütmeyi durdurma talep edilmelidir. İdare mahkemesi yürütmeyi durdurma kararı verilmesi durumunda öğrenci tekrardan mülakata alınır.

Bu kararın 30 gün içinde uygulanması zorunludur. Sene sonu mülakatına katılan ancak "Aday Polis Memuru Olamaz" kararı ile başarısız sayılan adayların, mülakat sonucunun iptali için yürütmeyi durdurma istemli iptal davası açması gerekir. Dava sürecinin nasıl ilerlediği ve yürütmeyi durdurma kararının (YD Kararı) nasıl uygulanacağını makalemizde detaylı olarak anlattık. Çünkü polislik mülakatından elenen adayların, psikolojik yorgunluk ve kararsızlık içindeyken; idari dava sürecine adım atabilmeleri için polislik mülakat sonucunun iptali davası hakkında yeterli bilgiye sahip olmaları gerektiğini düşünüyoruz.

Mahkemenin polis mülakatı başarısız puan işlemi hakkında yürütmeyi durdurma kararı verebilmesi için şu iki şartın birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir. Birincisi; idari işlemin uygulanması halinde yani polis mülakatı sonucu başarısız sayılan ve dava açan polis adayı için telafisi güç veya imkânsız zararın varlığı. İkincisi; polislik mülakatında yapılan puanlama işlemi açıkça hukuka aykırılığı. Uygulamada mahkemeler, yürütmeyi durdurma istemi hakkında karar verebilmek için öncelikle davalı idareden savunma istemekte, mülakata ilişkin gerekli evrakları sunması için 30 günlük süre tanımaktadır.

Ayrıca belirtmek gerekir ki; İdare Mahkemelerinde Yürütmeyi Durdurma talebinin reddedilmesi halinde, davacı tarafından tebliğden itibaren 7 gün içerisinde bağlı bulunduğu Bölge İdare Mahkemesi'ne itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.

PAEM, PMYO ve POMEM Yıl Sonu Mülakatı Mahkeme Kararı Gerekçeleri

Eğitim sonu sözlü sınav (Başarısız) sonucunun iptali için açılan iptal davasında, dava konusu işlem hakkında verilen Yürütmeyi Durdurma ve İptal Kararlarında gerekçeler şu şekilde sıralanabilir:

  • Teorik, uygulama ve meslek derslerini başarıyla tamamlayan ve not ortalaması yüksek olan polis adayının mesleki bilgiye ilişkin Eğitim Sonu Sözlü Sınav sorusundan düşük puan alması objektif değerlendirmeye dayanmamaktadır.
  • Polis Adayına, Eğitim Sonu Sözlü Sınavında sorulan soru yoruma kapalı bilgi sorusu iken aday hakkında kendisini ifade etme yeteneği, ikna kabiliyeti ve öz güveni hakkında varılan kanaat objektif bir değerlendirmeye dayanmamaktadır.
  • Eğitim Sonu Sözlü Sınav formunda adayın hangi yönlerden ne sebeple mesleğin gerektirdiği niteliklere sahip olmadığının açıklanmaması, gerekçenin diğer adaylarda da kullanılan genel nitelikte ifadelerden oluşması hukuka aykırı olup, mülakat işleminin amacına uygun düşmemektedir.
  • Adaya tüm komisyon üyelerinin aynı notu vermesi.
  • Adaya tüm komisyon üyelerinin aynı gerekçeyi yazması.
  • Tutanakların hukuka ve ilgili kanuna aykırı düzenlenmesi.
  • Tutanaklardaki eksiklikler ve hatalar.

PAEM, PMYO ve POMEM öğrencisi (Polis Adayı) mesleğe geç atanması nedeniyle derece ve kıdem olarak emsallerinden geride kalacağından, hukuka açıkça aykırı olduğu görülen Eğitim Sonu Sözlü Sınavı işlemi için Yürütmeyi Durdurma kararı verilmesi hukuka ve yasaya uygun sayılmıştır.

PAEM, PMYO ve POMEM Yıl Sonu Mülakatı Emsal Karar

Dava dosyasının incelenmesinden, Rize Polis Meslek Yüksek Okulu'ndan mezun olan davacının, Sınav Komisyonu tarafından gerçekleştirilen mülakat sınavında 70 puanın altında puan alarak (54 puan) başarısız sayılması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Bakılan davada, gerçekleştirilen sözlü sınavda sorulacak soruların Polis Akademisi Başkanlığı'nca mevzuata uygun şekilde önceden belirlendiği, sınav öncesinde belirlenen soruların cevaplarının da hazırlandığı, sınava giren davacının söz konusu sorular arasından kendi çektiği soruyu cevaplandırdığı, ancak komisyon üyelerince yapılan değerlendirme sonuçlarının ayrı ayrı tutanağa bağlanması gerekirken tek bir tutanağa bağlandığı, komisyon üyelerince hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmemesinin sınavın hukuken denetlenebilir olmasını imkânsız hale getirdiği, dolayısıyla sınavda usul hükümleri yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, bu kararın davacının sınavda başarılı olduğu sonucunu doğurmayacağı, usul hükümlerine uygun biçimde düzenlenecek olan mülakat sınavına davacının katılması gerektiği hususu tartışmasızdır.

Nitekim, Danıştay 8. Dairesi'nin 24/04/2017 tarih ve E:2016/.., K:2017/.. sayılı kararı da bu yöndedir. Ankara 11. İdare Mahkemesi Esas No: 2020/..

Karar No: 2020/.. Pomem Yıl Sonu Mülakatı Sene Sonu Mülakatı Yürütme Durdurma

Olayda; yukarıda belirtilen 6638 sayılı Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu, Jandarma Teşkilatı, Görev ve Yetkileri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 3201 sayılı Kanunun Ek 1. maddesine ikinci fıkrayı ekleyen 23. maddesi gereği, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmak için öğrenim süresini başarıyla tamamlamak ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığı'nca yapılacak sınavda başarılı olmak şartlarının getirildiği, 03.12.2019 tarihinde yapılan sınavda davacıya kendi iradesi ile çektiği "Marksizm'in şiddeti meşrulaştırıcı argümanları nelerdir" şeklindeki sorunun yüksek sesle okutturularak cevaplamasının istenildiği, mülakat sınavı sonucunda aday için puan değerlendirme karar formu oluşturularak toplamda 60 puan verildiği görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, davacı hakkında düzenlenen sözlü sınav puan değerlendirme formu incelendiğinde, bir başkan ve dört üyeden oluşan sınav komisyonu tarafından 40 puan üzerinden değerlendirilen "mesleki bilgi düzeyine" kriterine bütün komisyon üyeleri tarafından 30 puan takdir edildiği, yine 20'şer puan üzerinden yapılan değerlendirmede "bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü" kriterine, bütün komisyon üyeleri tarafından 10 puan takdir edildiği, "öz güveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı" kriterine bütün komisyon üyeleri tarafından her bir kriter için yine ayrı ayrı 10 puan takdir edildiği, "liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu" kriterine bütün komisyon üyeleri tarafından 10 puan takdir edildiği, başka bir deyişle davacıya bütün komisyon üyeleri tarafından her bir değerlendirme kriteri için aynı puanın verildiği, verilen puanlara ilişkin her bir kriter için belirlenen alt kriter gerekçelerinin de aynı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda; dava dosyasındaki bilgi ve belgelerle yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, sözlü sınavda her bir kriter yönünden yapılan değerlendirmede, komisyon üyeleri tarafından ayrı ayrı değerlendirme yapılmasına rağmen, bütün komisyon üyeleri tarafından dört ayrı kriter ve alt kriterler için de aynı gerekçeler ile aynı puanın takdir edilmesinin makul olmadığı ve söz konusu durumun sözlü sınavdaki takdir yetkisinin objektif olarak kullanıldığı hususunda şüphe uyandırdığı anlaşıldığından, davacının sözlü sınav sonunda başarısız sayılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. T.C. D A N I Ş T A Y Onikinci Daire, Esas No: 2023/.., Karar No: 2024/..

Davacı hakkında düzenlenen sözlü sınav puan değerlendirme formu incelendiğinde; bir başkan ve dört üyeden oluşan sınav komisyonu tarafından, davacının çekmiş olduğu kâğıtta yazan soruyu anlamada kavramada zorluk çekerek, soruyu cevaplayamadığının, güncel konulardan sorulan sorulara da cevap veremeyerek tedirginliğinin arttığının, özgüvensiz tavırlar sergilediğinin, kendini ifade etmede, cümle kurmakta zorlandığının, sorulan soruları kavrayıp özetleme, ifade etme ve muhakeme gücünün zayıf olduğunun görüldüğünün yazıldığı, ancak (40)’ar puan üzerinden değerlendirilen mesleki bilgi düzeyine bütün komisyon üyeleri tarafından ayrı ayrı (30) puan takdir edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, tutanağa, davacının soruyu bilemediği, tedirgin olduğu, özgüvensiz tavırlar sergilediği, kendini ifade etmekte ve cümle kurmakta zorlandığı yazılmasına rağmen, mesleki bilgi düzeyine (30) puan takdir edilmiş olmasının çelişkili olduğu, verilen not ile gerekçenin birbiriyle uyuşmaması sebebiyle takdir yetkisinin objektif kullanılmadığı sonucuna varıldığından, davacının yapılan sözlü sınav neticesinde başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk görülmemiştir.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Ankara 19. İdare Mahkemesi Kararı, Esas No: 2024/.., Karar No: 2024/..

Davacının yapılan ikinci sözlü sınava 15/04/2024 tarihinde katıldığı, eğitim sonu soru hazırlama komisyonu tarafından önceden hazırlanan soru kartları içinden çekilen ve cevabı da önceden komisyon tarafından hazırlanmış olan 244. sorunun davacıya sorulduğu, sorunun, “Demokratik ülkelerde halkın polise güven duyması neden önemlidir?” şeklinde olduğu, sınav komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde, “mesleki bilgi düzeyi” için 40 puan üzerinden başkan ve her bir üye tarafından sırasıyla 25, 12, 13, 12, 11, 12, 12 puan, “bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü” için 20 puan üzerinden başkan ve her bir üye tarafından sırasıyla 11, 12, 11, 10, 11, 11 puan, “öz güveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı” için 20 puan üzerinden başkan ve her bir üye tarafından sırasıyla 12, 10, 12, 11, 10, 11 puan, “liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu” için 20 puan üzerinden başkan ve her bir üye tarafından sırasıyla 10, 12, 11, 12, 10 puan verildiği, bu şekilde davacının sınav puanının aritmetik ortalamasının 45 olarak belirlenerek başarısız sayıldığı, davacının aday polis memuru olamaz kararı verildiği, kararın gerekçesinde de, “soruya cevap veremedi, özgüveni yok, kendini ifade etmekte cümle kurmakta zorlandı, sorulan soruyu kavrayıp özetleme, ifade etme ve muhakeme gücünün zayıf olduğu görüldü” şeklinde ifadelere yer verildiği görülmekte olup, davacının sınavda kendisine sorulan soruya ne cevabı verdiğinin anılan sınav tutanaklarından anlaşılamadığı gibi, davacının yapılan ilk mülakata ilişkin açtığı davada Mahkeme kararının gerekçesinde de belirtildiği üzere, belirli bir eğitim süreci sonunda yapılan sözlü sınavların amacının, yazılı sınavda yeterli bulunan adayların bu yeterliliklerinin ayrıca sözlü olarak ölçülmesinin yanında birtakım gözleme dayalı kriterler yönünden uygunluğunun tespiti olduğu, adaya yöneltilen tek bir soru ile tabi tutulduğu eğitim sürecinde aldığı dersleri ve gösterdiği başarıyı yok sayacak şekilde mesleki bilgi düzeyinin değerlendirilmesinin, sözlü sınav ile ulaşılmak istenen amacı gerçekleştirmeye elverişli olmadığının açık olduğu ve davacının eğitim merkezi sürecinde aldığı dersleri yüksek bir not ortalaması ile tamamladığı, eğitim sonu sözlü sınavında değerlendirilen mesleki bilgi düzeyi dışındaki diğer kriterlerin ise, giriş mülakat sınavındaki kriterleri kapsayacak şekilde olduğu açık olmakla birlikte, giriş mülakat sınavında gözleme dayalı kriterler bakımından başarılı bulunmuş olan davacının, aynı kriterler yönünden değerlendirilerek bu kez başarısız bulunmasının nedenlerinin somut olarak ortaya konulması gerekirken anılan Mahkeme kararının gerekçesine uygun olarak işlem tesis edildiğinden bahsedilemeyeceği, bu kapsamda yargı kararının etkisizleştirilmesi, sözde uygulanması ya da şekli bir uygulama mahiyetinde olacak şekilde, yeniden yapılan sözlü sınavda da aynı hususların tekrar edildiği, giriş mülakat sınavında gözleme dayalı kriterler bakımından başarılı bulunmuş olan davacının yapılan eğitim sınavı sonucunda yine gözleme dayalı kriterler açısından yeterli bulunmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu gibi yine tüm eğitim sınavı boyunca yüksek puan alarak 90,33 puan ortalaması ile eğitimini tamamlayan davacının sözlü sınavda mesleki bilgi düzeyi açısından ve diğer kriterler yönünden düşük puanlar takdir edilmesinin gerekçelerinin hukuken itibar edilecek şekilde ortaya konulamadığı görüldüğünden, davacının, eğitim sonu sözlü sınavdan başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

İdare Mahkemesi Esas No: 2024/… Karar No: 2024/…

Bu durumda, yukarıda aktarıldığı üzere uyuşmazlık konusu sözlü sınavda davacıya sorulan sorunun cevabının sabit bir tanımının olduğu ve yoruma açık yönünün bulunmadığı, doğru cevabın verilmemesi ya da kısmen doğru cevabın verilmesi halinde komisyon üyelerince takdir edilecek puanın aynı olması gerektiği, oysaki gerek komisyon üyelerince ayrı ayrı düzenlenen formlarda gerekse ortak değerlendirme formunda “… soruya cevap veremedi …” şeklinde ibarelere yer verilmesine karşın “mesleki bilgi düzeyi” kriteri bakımından 40 puan üzerinden 15, 14, 15, 16 ve 15 puan takdir edildiği, davacı hakkındaki “aday polis memuru olamaz” kararının gerekçesinde de “… soruya cevap veremedi …” şeklinde açıklamanın yer aldığı, anılan soruya hiç cevap veremediyse davacıya “mesleki bilgi düzeyi” kriteri bakımından takdir edilen puanların ve puanlar arasındaki farklılığın sebebinin anlaşılamadığı, soruya kısmen cevap verildiyse de ne kadarlık kısmının cevaplandığına yönelik bilgi ve belge dosyaya sunulmadığı gibi komisyon üyelerinin ayrı ayrı düzenledikleri formlarda ve ortak değerlendirme formunda davacının sorunun ne kadarını doğru cevapladığı hususunda bilginin de bulunmadığı, ayrıca davacının ilgili Polis Meslek Eğitim Merkezindeki eğitimine ilişkin başarı durumu, not ortalaması ve ders notları ile uyuşmazlık konusu değerlendirme formunda mesleki bilgi düzeyi için takdir edilen puanın uyumlu olmadığı hususları bütün olarak değerlendirildiğinde; söz konusu sözlü sınavda “mesleki bilgi düzeyi” kriteri bakımından puanlamanın objektif şekilde yapıldığının ve davacının anılan sözlü sınavının başarısızlıkla sonuçlanmasının haklı gerekçesinin idarece ortaya konulmadığı anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, yukarıda açıklanan gerekçeyle dava konusu işlemin hukuka aykırı bulunması, davacının eğitim sonu sözlü sınavında doğrudan başarılı olduğu sonucunu doğurmamakta olup, idarece ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yukarıda belirten hususlar dikkate alınarak davacının yeniden sözlü sınava tabi tutulmak suretiyle başarı durumunun tekrar değerlendirileceği tabiidir.

Açıklanan nedenlerle,

  • dava konusu işlemin iptaline,
  • kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi’nde duruşmalı davalar için öngörülen 36.000,00-TL avukatlık ücreti ile davacı tarafından karşılanan ve aşağıda dökümü yapılan yargılama giderinin davalı idarece davacıya ödenmesine,
  • davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın daha önce talep edilmemesi halinde kararın kesinleşmesinden sonra Mahkememizce re’sen davacıya iadesine,
  • kararın tebliğini izleyen günden itibaren otuz (30) gün içerisinde Ankara Bölge İdare Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere,../../2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3.

İdari Dava Dairesi, Esas No: 2019/…, Karar No: 2019/…

İstinaf Başvurusunda Bulunan (Davalı)

1- Emniyet Genel Müdürlüğü / Ankara

İstemin Özeti

Polis Akademisi 19/2 Eğitim Dönemi sonunda yapılan mülakat sınavında başarısız olan davacı tarafından bu işlemin iptali istemiyle açılan davada; davacının başarısız sayıldığı sözlü sınava ilişkin olarak düzenlenen tutanakta, kendisine yöneltilen 288. soruya ilişkin olarak “bilgisinin bulunmadığı” ibaresine yer verilmiş ise de; idare tarafından sunulan soru ve cevaplar başlıklı belgede, idarece kabul edilen cevabın, “burun altı baskı, kulak altı baskı, çene altı baskı, gırtlak altı baskı, köprücük kemiği baskısı, boyun yan sinir baskısı” şeklinde, yoruma açık olmayan nitelikte bir cevap olduğu, davacı tarafından soruya hiç cevap verilmemesi durumunda bütün komisyon üyeleri tarafından yapılacak değerlendirmenin aynı olması gerektiği, oysa bir komisyon üyesi tarafından söz konusu alana 5 puan takdir edildiği, öte yandan sözlü sınavda puanlamaya esas, “bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü”, “özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı”, “liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu” alanları yönünden de, komisyon üyeleri tarafından takdir edilen notlar arasında açık farklılıkların bulunduğu, bu durumda, davacının girmiş olduğu sözlü sınavda komisyon üyeleri tarafından yapılan puanlamalar arasında takdir yetkisi kapsamında değerlendirilemeyecek boyutta farklılıklar bulunduğu görüldüğünden,

Davacının sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin Mahkemelerince iptal edilmesinin davacının doğrudan sözlü sınavda başarılı olduğu sonucunu doğurmayacağı, kararda belirtilen hususlara riayet edilmek suretiyle davalı idare tarafından davacının tekrar sözlü sınava alınmasının gerekeceği, yapılacak yeni sözlü sınava göre başarılı olup olmadığına karar verileceği hususları göz önünde bulundurulduğunda, bu aşamada davacının işlem nedeniyle mahrum kaldığı özlük ve parasal hakları bulunmadığından, tazminat isteminin reddi gerektiği gerekçesiyle Ankara 23. İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptali, davacının işlem nedeniyle mahrum kaldığı özlük ve parasal haklarının ödenmesi isteminin ise reddi yönünde verilen../../2019 gün ve E:2018/…, K:2019/… sayılı kararın, davacı tarafından vekalet ücretine ilişkin kısmının, davalı idare tarafından ise; işlemin iptaline ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.

Savunmaların Özeti

Taraflarca savunma verilmemiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesince 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 6545 sayılı Kanunla değişik 45. maddesi uyarınca dosya incelenerek gereği görüşüldü:

İstinaf istemine konu idare mahkemesi kararı usul ve hukuka uygun olup kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından istinaf başvurularının reddine; istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin başvuruda bulunanlar üzerinde bırakılmasına; posta gideri avansından artan miktarın karar kesinleştiğinde istinaf talebinde bulunan taraflara iadesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde Danıştaya temyiz yolu açık olmak üzere../../2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Paem, Pmyo ve Pomem Yıl Sonu Mülakatı Sık Sorulan Sorular

Pomem yıl sonu mülakatından elenenler ne yapmalı?

Pomem yıl sonu mülakatından elenenler 60 gün içinde, idare mahkemesine, yürütmeyi durdurma istemli iptal davası açmalıdır. Pomem yıl sonu mülakatı nedir? Pomem yıl sonu mülakatı okulu bitiren polis öğrencilerinin atanması için girdikleri sözlü mülakata denir. En az 70 puan almaları gerekir.

PMYO sene sonu mülakatı elenme sebepleri nelerdir?

PMYO sene sonu mülakatından elenme sebebi mülakattan 70 puan altı alınmasıdır. Fakat altında yatan sebep genelde güvenlik soruşturmasıdır.