İçerik

1. I. Genel Kurallar
2. II. Yargı Organlarıyla ve Adli Mercilerle İlişkiler
3. III. Meslektaşlar Arası Dayanışma ve İlişkiler
4. IV.

   İş Sahipleriyle İlişkiler

5. V. Avukatların Barolarla ve TBB İle İlişkileri
6. VI. Yürürlük ve Uygulama Alanı
   • Diğer Avukatlık Prensip ve Meslek Kuralları

I. Genel Kurallar

1.

Türk avukatları Baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin bağımsızlığı gereğine inanmışlar ve bu konuda kendilerine gerek kişi, gerek kuruluş olarak düşen görevleri başarma hükmüne varmışlardır.

2. Mesleki çalışmasında; bu bağımsızlığını zedeleyecek iş kabulünden kaçınır.

3. Ve mesleğe güvenini sağlayacak biçimde ve tam bir sadakatle yürütür.

4. Türlü tutum ve davranıştan kaçınmak zorundadır.

Özen göstermekle yükümlüdür.

5., konuşurken de düşüncelerini olgun ve nesnel bir biçimde açıklamalıdır. Mesleki çalışmasında hukukla ve yasalarla ilgisiz açıklamalardan kaçınmalıdır.

6. Yönü ile ilgilidir. Taraflar arasında anlaşmazlığın doğurduğu düşmanlıkların dışında kalmalıdır.

7.

Her türlü gereksiz davranıştan titizlikle kaçınmalıdır.

A. Avukat, yalnız adres değişikliğini reklam niteliğini taşımayacak biçimde ilan yoluyla duyurabilir.

B. Avukatın başlıklı kağıtları, kartvizitleri, büro levhaları reklam niteliğini taşıyabilecek aşırılıkta olamaz.

C. Adres yazdırabilir.

Bunun dışında farklı büyüklükteki harflere ya da ilan niteliğinde yazılara yer verdiremez.

D. Ortak büro avukatları, büronun reklam aracı olmamasına, hukuk bürosu niteliğinin yitirilmemesine dikkat ederler.

8. Her davranıştan çekinir.

9. Avukat, yasal olarak bulunduğu başkaca mevkii ve olanakların mesleki çalışmalarına etkili olmamasına dikkat eder.

Anlaşmazlıklarda avukatlık sıfatının özelliklerinden yararlanamaz.

10. Avukat, aynı yasal aşama içinde birbirine karşıt isteklerde bulunamaz.

11. Avukat, Türkiye Barolar Birliğince kabul olunan mesleki dayanışma ve düzen gereklerine uygun davranmak zorundadır.

12. Avukat, bürosunun görevin vakarına uygun biçimde tutulması için çaba gösterir.

13.

Uzunca bir süre bürosundan uzak kalmak zorunda bulunan avukat, işlerine bakacak, müvekkillerini kabul edecek meslektaşının adını Barosuna bildirir.

14. Avukat, meslek kuruluşunca verilen görevleri haklı nedenler dışında kabul etmek zorundadır.

15. Mesleki çalışmasından ötürü aleyhine açılan yasal aşama dilekçesinin bir örneğini. Baronun yasal anlaşmazlıklardaki arabuluculuk teklifini kabul etmek zorundadır.

16.

Belgeyi Baro’da görmek hakkına sahiptir.

II. Yargı Organlarıyla ve Adli Mercilerle İlişkiler

17. Yargıç ve savcılarla ilişkilerinde uygun davranmak zorundadır. Bu ilişkilerde karşılıklı saygı esastır.

18.

Savcı ya da hakem ya da başkaca resmi bir sıfatla incelediği işte görev alamaz.

19. Yargıç ve savcı ile hısımlık ya da evlilikten gelen engelleri gösteren yasa hükmünde yazılı derece dışında kalan hısımlar ve başkaca yakınlarında avukat, meslek onuruna en uygun biçimde takdirini kullanır.

20. Avukatlar ve, mesleğe yakışır bir kılık ve kıyafetle mahkemelerde görev yaparlar. Duruşmalara, Türkiye Barolar Birliği’nce şekli saptanmış cübbe ile çıkarlar.

21..

Ancak kişisel ya da meslek onurunun mecburi kıldığı durumlarda duruşmadan ayrılabilir. Bu vaziyette.

22. Davanın uzaması sonucuna varacak isteklerden kaçınır.

23. (Mülga: Danıştay Sekizinci Daire 15.10.2015 tarih ve 2015/sayılı hükmü ile iptal hükmü verilmiştir. Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXXVII.

Olağan Genel Kurul kararıyla metinden çıkarılmıştır.)

24. Kimselerden istisnai olarak bazı konuları öğrenmek zorunda kalmış olursa, bu kişileri etkilemiş olma şüphesi altına düşmekten kaçınmalıdır., nasıl hareket edecekleri hakkında talimat veremez.

25., icra dairelerinde ve her türlü mercilerde çalışan görevlilerle olan ilişkilerinde meslek onuruna ve ağırbaşlılığına uygun tutum ve davranışlarını korur.

III. Meslektaşlar Arası Dayanışma ve İlişkiler

26. Hiçbir avukat, bir meslektaşının mesleki tutum ve davranışları hakkında düşüncelerini kamuoyuna açıklayamaz.

Bu yoldaki şikayetlerin mercii yalnız Barolardır.

27. Hiçbir avukat, herhangi bir meslektaşı özellikle hasım vekili meslektaşı hakkında küçük düşürücü nitelikte kişisel görüşlerini ve düşüncelerini açıkça belirtemez.

(Mülga: Danıştay Sekizinci Daire 17.01.2017 tarih ve 2016/12242 E. 2017/31 K. Sayılı hükmü ile iptal hükmü verilmiştir. Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXXVII.

Olağan Genel Kurul kararıyla metinden çıkarılmıştır.)

(Ek fıkra: Türkiye Barolar Birliği’nin 10-11-12 Ocak 1980 tarihinde ’da yapılan XIII. Olağan Genel Kurul kararıyla) Resmi ya da özel kuruluşlarda bağımlı olarak birlikte çalışan avukatlar, kadro görevleri ne olursa olsun, adalet ve eşitlik ilkelerinden ayrılmamaya ve iş dağıtımı, denetimi ve her türlü iş ilişkilerinde meslek dayanışmasına ve onuruna uymayan davranışlardan kaçınmaya özen göstermekle yükümlüdürler.

28. Bir başka Baro bölgesinde ilk kez bir davaya giden avukat o yer Baro başkanına nezaket ziyaretinde bulunmaya gayret eder.

29. Bir meslektaşının ölümü ya da başkaca nedenlerle Baro başkanlığınca görevlendirilen avukat, kabul edilebilir bir neden göstermeksizin bu görevi reddedemez.

30.

Mesleki çalışmada, avukatlar arasında usule ilişkin işlemlerde ve dosya incelemelerinde dayanışma gereği sayılabilecek yardımlar ve kolaylıkları esirgemezler.

Duruşmaya geç kaldığı için hakkında gıyap hükmü alınan, diğer taraf vekili olan da düzeltilmesini istemek zorundadır.

Bir başka yerdeki duruşmasına mazereti nedeniyle gidemeyen avukat, karşı taraf avukatı bir başka yerden geliyorsa mazeretini önceden meslektaşına bildirmelidir.

Avukatlar arasında “özeldir” kaydı taşıyan yazışmalar, yazanın rızası olmadan açıklanamaz.

31. Avukat, hasım tarafın ancak avukatı ile görüşebilir. Hasım tarafın avukatı yok ise, avukatın hasım tarafla teması mecburi sınırlar içinde kalır. Hasım tarafla her temasından sonra avukat, müvekkiline bilgi verir.

32. (Değişik: Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXVII.

Olağan Genel Kurul kararıyla) Avukat, yasal aşama türü ve usulü ne olursa olsun, yargı merciine ibraz ettiği ve elektronik ortamda erişim imkanı bulunmayan dilekçe ve belgelerin birer örneğini bu konuda ayrıca bir talebe gerek olmaksızın karşı taraf vekili meslektaşına verir.

33. Yanına stajyer almayı kabul eden avukat, stajyerlerin iyi yetişmesi için gerekli dikkati ve ilgiyi gösterir ve olanaklarını hazırlar. (Ek cümle: Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXXVII. Olağan Genel Kurul kararıyla) Stajyer avukatın çalışma şeklini ve süresini mecburi staj eğitim programına göre belirler.

33/A. (Ek madde: Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXXVII. Olağan Genel Kurul kararıyla) Bağlı çalışılan arasında mesleki anlamda eşitlik ilkesi geçerlidir.

Bu ilişki, unvanın ve işin gerektirdiği saygı ve güvene uygun biçimde düzenlenir.

Bağlı çalışılan avukat, bağlı çalışan avukata yönelik davranışlarında meslek kurallarını ve avukatın bağımsızlığını gözetir; mesleki gelişimi için gerekli imkânları tanır. Bağlı çalışılan avukat, bağlı çalışan avukatın iş tanımını ve ücretini; meslektaşlık bilincine, mesleğin itibarına ve işin niteliğine göre belirler.

IV. İş Sahipleriyle İlişkiler

34. Ilgili yasal görüşünü açıklayabilir.

Fakat, bunun bir güvence olmadığını özellikle belirtir.

35., öbürünün savunmasına zarar verebilecek vaziyette olan iki kişinin birden vekaletini kabul edemez.

36. Bir anlaşmazlıkta taraflardan birine yasal yardımda bulunan avukat, yararı çatışan kimseleri temsil etmemek kuralı ile bağlıdır.

Ortak büroda çalışan avukatlar da yararları çatışan kimseleri temsil etmemek kuralı ile
Bağlıdırlar.

37..

A. Tanıklıktan çekinmede bu ölçüyü esas tutar.

Nedeniyle öğrendiği bilgileri de sır sayar.

Avukatlık sırrının tutulması süresizdir. Meslekten ayrılmak bu yükümlülüğü kaldırmaz.

B.

Avukat, yardımcılarının, stajyerlerinin ve çalıştırdığı kimselerin de meslek sırrına aykırı davranışlarını engelleyecek önlemleri alır.

38. Gerekçe göstermeden reddedebilir. Takdirine esas olan nedenleri açıklamak zorunda bırakılamaz.

Avukat, zamanının ve yeteneklerinin erişemediği bir işi kabul edemez.

Çekinme hakkını müvekkiline zarar vermeyecek biçimde kullanmaya dikkat edecektir.

39. İş sahibi anlaşmayı yaptığı avukattan sonra, ikinci bir avukata vekalet vermek isterse ikinci ilk vekalet verilen avukata yazıyla bilgi vermelidir.1

40.

Avukat, kesin olarak mecburi bulunmadıkça müvekkil adına basına açıklamada bulunamaz. Açıklamalarda adalete etkili olmak amacı güdülemez.

41. Avukat, baktığı davada görevini savsaklayarak ya da kötüye kullanarak müvekkili zararına kendisine bir yarar sağlayamaz.

42. Üzere avans isteyebilir.

Avansın işin gereğini çok aşmamasına, avanstan yapılan harcamaların müvekkile zaman zaman bildirmeye ve işin sonunda avanstan kalan paranın müvekkile geri verilmesine dikkat edilir.

43. Müvekkil adına alınan paralar ve başkaca değerler geciktirilmeksizin müvekkile duyurulur ve verilir.

Müvekkille ilgili hesap varsa uygun sürelerde vaziyet yazıyla bildirilir.

44. Avukat, müvekkilinden meslektaşlarına yönelecek sataşmaları önlemeye çalışır.

45. Avukat, “hapis hakkı” nı alacağı ile orantılı olarak kullanabilir.

46.

Adli müzaheret nedeniyle görülen işler, diğer işlere gösterilen özenle yürütülür.

47. (Mülga: Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de
Yapılan XXXVII. Olağan Genel Kurul kararıyla metinden çıkarılmıştır.)

V. Avukatların Barolarla ve TBB İle İlişkileri

48. (Değişik: Türkiye Barolar Birliğinin 17- 18 Aralık 2022 tarihinde ’de yapılan XXXVII. Olağan Genel Kurul kararıyla) Baro Başkanlığı, Baro Yönetim ve Disiplin ve Denetleme Kurulu üyelikleri ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı, Yönetim Kurulu üyeliği, Disiplin ve Denetleme Kurulu üyeliği görevleri bir kişide birleşemez.

VI.

Yürürlük ve Uygulama Alanı

49. Yukarıdaki meslek kurallarının sürekli gelişimini sağlamak üzere Barolar, TBB Genel Kuruluna, gündeme ilişkin hükümlere uyma koşulu ile yeni teklifler getirebilirler.

50. Yukarıdaki yazılı meslek kuralları, TBB’nin 8-9 Ocak 1971 günlü IV. Genel Kurul Toplantısında kabul edilmiş ve TBB Bülteninde yayımı tarihinde yürürlüğe girmesine hüküm verilmiştir.

Diğer Avukatlık Prensip ve Meslek Kuralları

• Uluslararası Avukatlar Birliği Morelia Şartı
• Uluslararası Barolar Birliği Hukuk Mesleği İçin Davranışa İlişkin Uluslararası İlkeler
• Avrupa Barolar ve Hukuk Birlikleri Konseyi Avrupa’da Avukatlık Mesleğine İlişkin Temel İlkeler Tüzüğü
• Avrupa Barolar ve Hukuk Birlikleri Konseyi Avrupa’da Avukatların Tabi Olduğu Meslek Kuralları
• Birleşmiş Milletler Avukatların Rolüne Dair Temel Prensipler
• Uluslararası Avukatlar Birliği Turin Mesleki Davranış İlkeleri
• Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Meslek Kuralları

1. Danıştay 8.

   Dairesinin 27.04.2022 tarih ve 2018/3442 E. 2022/3149 K. Sayılı hükmü ile ilgili hükmün iptaline hüküm verilmiş; TBB Meslek Kuralları’nın yayımı tarihinde henüz kesinleşmemiştir.↩︎

Recep Çakır, BAL Avukatlık Bürosu’nun avukatlarındandır. Barosu’na 71845 sicil numarası ile kayıtlı bir avukattır. Aynı zamanda Arabuluculuk Daire Başkanlığı bünyesinde arabuluculuk yapmaktadır.

Sorunuz mu var?

Hemen iletişime geçin.