Segbis (Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi) Nedir? Ekibi1 Temmuz 2026Ceza Hukuku
SEGBİS, Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi’nin kısaltması olup, adli süreçlerde duruşmada hazır bulunamayan kişilerin sesli ve görüntülü olarak ifade vermelerine, savunma yapmalarına olanak tanıyan teknolojik bir sistemdir. Adalet Bakanlığı tarafından 2013 yılında tüm adliyelerde ve cezaevlerinde kullanıma sunulan SEGBİS, yargılama süreçlerini hızlandırmak, güvenliği artırmak ve maliyetleri düşürmek amacıyla geliştirilmiştir.
İçindekiler- SEGBİS’in Yasal Dayanağı Nedir?
- SEGBİS Nasıl Çalışır?
- SEGBİS ile Kimlerin İfadesi Alınır?
- SEGBİS ile Duruşmaya Katılma Şartları
- SEGBİS’in Avantajları
- SEGBİS’in Dezavantajları
- SEGBİS’in İptali ve Duruşmaya Fiziken Katılım
- Sıkça Sorulan Sorular
- 1. SEGBİS Ücretsiz Midir?
- 2.
SEGBİS Talebi Nasıl Yapılır?
- 3. SEGBİS Kayıtları Delil Olarak Kullanılabilir Mi?
- 4. SEGBİS ile İfade Verme Zorunlu Mudur?
- 5. SEGBİS’in Kullanıldığı Durumlar Nelerdir?
- Sonuç
SEGBİS, özellikle sanık, mağdur veya tanıkların farklı şehirlerde olması, sağlık sorunları veya güvenlik riskleri gibi nedenlerle mahkemeye fiziken getirilemediği durumlarda büyük kolaylık sağlar.
SEGBİS’in Yasal Dayanağı Nedir?
SEGBİS, Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m. 196/4’te düzenlenmiştir.
İlgili maddeye göre:
“Hâkim veya mahkemenin mecburi gördüğü durumlarda, aynı anda görüntülü ve sesli iletişim tekniğinin kullanılması suretiyle yurt içinde bulunan sanığın sorgusu yapılabilir veya duruşmalara katılmasına hüküm verilebilir.”
Ayrıca SEGBİS’in işleyişini düzenleyen yönetmelik, “Ceza Muhakemesinde Ses ve Görüntü Bilişim Sisteminin Kullanılması Hakkında Yönetmelik” adıyla, 20 Eylül 2011 günlü Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
SEGBİS Nasıl Çalışır?
SEGBİS, Adalet Bakanlığı UYAP sistemi ile entegre çalışır. Yargılama sürecinde SEGBİS kullanılarak yapılan tüm işlemler kayıt altına alınır ve bu kayıtlar yasal aşama dosyasına eklenir.
Sistem şu şekilde işler:
1. SEGBİS Talebi: Yargı Mercii tarafından SEGBİS kullanımı talep edilir.
2. Bağlantı: Kişi, bulunduğu il veya ilçedeki en yakın adliyede SEGBİS sistemi üzerinden duruşmaya bağlanır.
3.
Kayıt: Görüşme sırasında yapılan ifade alma, sorgulama veya beyanlar kayıt altına alınır.
4. Dosya Eklenmesi: Kaydedilen görüntü ve ses dosyası, yargı mercii dosyasına eklenir.
SEGBİS ile Kimlerin İfadesi Alınır?
SEGBİS, farklı nedenlerle mahkemeye gelemeyen ya da getirilmesi zor olan kişilerin ifadelerinin alınmasını sağlar. SEGBİS aracılığıyla ifade alınabilecek kişiler:
• Ceza infaz kurumunda bulunan sanıklar,
• Yargı çevresi dışında ikamet eden kişiler,
• Sağlık sorunları nedeniyle mahkemeye gelemeyen kişiler,
• Güvenlik riski taşıyan durumlarda ifade vermesi gereken tanıklar,
• Haklı mazereti olan kişiler.
SEGBİS ile Duruşmaya Katılma Koşulları
SEGBİS ile duruşmaya katılmak isteyen kişilerin aşağıdaki adımları takip etmeleri gerekmektedir:
1. Dilekçe ile Talep
Duruşmaya SEGBİS ile katılmak isteyen kişi, davanın görüldüğü mahkemeye dilekçe ile başvurmalıdır.
Dilekçede:
• Ad, soyad ve T. C. Kimlik numarası,
• Yasal Aşama dosya numarası,
• SEGBİS ile bağlanmak istediği adliye bilgisi,
• Bağlantı talebinin gerekçesi yer almalıdır.
2. Muhabere Yoluyla Onay
Talep edilen dilekçe mahkemece kabul edilirse, kişinin bulunduğu yerdeki adliyeye talimat gönderilir.
3.
Bağlantı Sağlanması
Kişi, belirlenen tarih ve saatte bulunduğu yerin adliyesine giderek SEGBİS sistemi üzerinden duruşmaya bağlanır.
SEGBİS’in Avantajları
SEGBİS, yargı sisteminde birçok avantaj sağlar:
1. Zamandan Tasarruf: Mahkemeye fiziken gelmesi zor olan kişilerin ifadesi hızlı bir şekilde alınabilir.
2. Maliyetlerin Azalması: Sanık veya tanıkların başka bir şehirden getirilmesi için yapılan harcamalar ortadan kalkar.
3. Güvenlik: Özellikle tehlike arz eden kişilerin mahkemeye getirilmesi sırasında oluşabilecek güvenlik riskleri minimize edilir.
4.
Adalete Erişim: Sağlık sorunları veya uzak mesafe nedeniyle mahkemeye gelemeyen kişilerin adalete erişimi kolaylaşır.
5. Kayıt Altına Alma: Yapılan tüm işlemler kayıt altına alındığı için delil güvenliği sağlanır.
SEGBİS’in Dezavantajları
Her ne kadar SEGBİS birçok kolaylık sağlasa da bazı eleştiriler de almaktadır:
• Adil Yargılanma Hakkı: Sanığın duruşma salonunda fiziken bulunmaması, savunma hakkının kısıtlanabileceği eleştirilerine neden olmaktadır.
• Teknolojik Sorunlar: İnternet bağlantısı veya teknik aksaklıklar yargılama sürecini sekteye uğratabilir.
• İnsan İlişkisi Eksikliği: Sanık veya tanığın yargı mercii heyetiyle birebir iletişim kuramaması, ifadenin etkisini azaltabilir.
SEGBİS’in İptali ve Duruşmaya Fiziken Katılım
Sanık, SEGBİS ile ifade vermeyi reddedip duruşmada fiziken bulunmayı talep edebilir. Ancak bu talep, mahkemenin takdirine bağlıdır.
Bazı durumlarda SEGBİS ile yapılan sorgulamalara itiraz edilebilir. Örneğin:
• Sanığın açık rızasının alınmaması,
• Adil yargılanma ilkesinin ihlal edilmesi,
• Teknik aksaklıklar nedeniyle sorgulamanın sağlıklı yapılamaması.
Yargı Mercii, SEGBİS ile yapılan sorgulamalara yönelik itirazları değerlendirerek gerekirse sanığı fiziken duruşmaya çağırabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
1.
SEGBİS Ücretsiz Midir?
Evet, SEGBİS tamamen ücretsiz bir hizmettir.
2. SEGBİS Talebi Nasıl Yapılır?
Duruşmaya SEGBİS ile katılmak isteyen kişi, bir dilekçe yazarak davanın görüldüğü mahkemeye başvurmalıdır.
3. SEGBİS Kayıtları Delil Olarak Kullanılabilir Mi?
Evet, SEGBİS kayıtları yasal aşama dosyasına eklenir ve delil olarak kullanılabilir.
4. SEGBİS ile İfade Verme Mecburi Mudur?
Yargı Mercii, mecburi gördüğü durumlarda SEGBİS ile ifade alınmasına hüküm verebilir.
Ancak sanık bu duruma itiraz edebilir.
5. SEGBİS’in Kullanıldığı Durumlar Nelerdir?
• Sanık veya tanığın farklı bir ilde bulunması,
• Cezaevinde tutuklu sanıkların duruşmaya getirilememesi,
• Sağlık sorunları nedeniyle mahkemeye gelemeyen kişiler.
Sonuç
SEGBİS, yargılama süreçlerinde etkinliği artıran önemli bir teknolojik yeniliktir. Hem zaman hem de maliyet tasarrufu sağlarken, adalete erişimi kolaylaştırır. Ancak, bazı durumlarda adil yargılanma hakkını ihlal edebileceği tartışmaları nedeniyle dikkatli ve hukuka uygun bir şekilde kullanılmalıdır.
Herhangi bir yasal aşama veya soruşturma sürecinde SEGBİS ile ifade vermek veya duruşmaya katılmak için yasal desteğe ihtiyaç duyuyorsanız, alanında uzman bir avukattan yardım almanız önemlidir.
Bu sayede haklarınızı en iyi şekilde koruyabilir ve mağduriyet yaşamazsınız.