Hukuk sistemimizde her yasal sürecin kendine has usul kuralları ve süreleri bulunmaktadır. Bu yazımızda konuya dair en çok merak edilen noktaları inceleyeceğiz.

İş hayatında bir çok kişi alacağının tahsilinde icra yoluna başvurmak zorunda kalabilir. 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunuhükümleri icrai işlemlerin ne şekilde gerçekleştirileceğini ve buna ilişkin usuli süreçlerin ilerleyişini düzenlemiştir.İhtiyati hacizIşlemi ise bir alacağın tahsilinde mal kaçırma tehlikesi, tahsilde zorluk yaşama ihtimali bulunması halinde borçlu tarafın malvarlığına geçici olarak el konulması anlamına gelir. İşte, tam olarakIhtiyati haciz nedirVeIhtiyati haciz koşullarıNelerdir?

İçerikGöster İhtiyati Haciz Nedir? Hangi Koşullarda İhtiyati Haciz istenebilir?

Borç, Para Borcu Niteliğinde Olmalıdır Borcun Vadesi Gelmiş Olmalıdır Alacağın Rehinle Temin Edilmemiş Olmalıdır Mahkemece Uygun Görülen Oranda Teminat Yatırılmalıdır İhtiyati Haciz Kararını Hangi Yargı Mercii Verir? İhtiyati Haciz Hükmü Sonrası Aşama Nasıl İlerler?

İhtiyati Haciz Nedir?

Peki,İhtiyati haciz nedir? İhtiyati haciz, bir alacağın tahsili için icra işlemlerine başlanmış ya da başlamadan önce borç için bir tür teminat oluşturulmak istenmişse yasanın alacaklıya takibin en başında borçluya ait bir kısım mal varlıklarına icra hukuku anlamında el koyma imkanı sağlayan bir haktır. Ancak ihtiyati haciz para alacaklarına ilişkin yasal aşama ve icra takiplerinde bahsi geçen olabilecektir.

İhtiyati haciz işlemindeki amaç alacaklının para borcunu tahsile imkan sağlamak ve uzun vadede borçlunun mal varlığında kasıtlı veya kusurlu olarak meydana gelen azalmadan kaynaklı alacaklının zarara uğramasını engellemektir.

Hangi Koşullarda İhtiyati Haciz istenebilir?

İhtiyati Haciz Nedir

İhtiyati haciz hükmü alınması ve uygulanabilmesi için yasa bir takım şartlar aramıştır. Bu şartların oluşmaması halinde alacaklı ihtiyati haciz kararını alamayacaktır. Bu koşulları aşağıda detaylı olarak inceleyelim:

• Borç, Para Borcu Niteliğinde Olmalıdır

İhtiyati haciz talebinde bulunmanın birinci koşulu 2004 Sayılı İcra İflas Kanunu’nun 257. maddesi gereği ihtiyati haciz talebinde bulunacak kişinin bir para borcu için alacaklı olan kişi olmasıdır. Uygulamada en çok çek, senet gibi kambiyo senetleri ile temin edilmiş alacaklar için ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu görmekteyiz.

Alacağı gösterir nitelikte bu gibi evrakları bulunana alacaklı Mahkemeden ihtiyati haciz hükmü isteyerek icra takibinin kesinleşmesini beklemeksizin haciz işlemleri gerçekleştirebilecektir.

• Borcun Vadesi Gelmiş Olmalıdır

Alacaklının para borcunun vade tarihi gelmiş olmalıdır. Örneğin yukarıda bahsettiğimiz senet alacaklısı senedin vade tarihi gelmeksizin ihtiyati haciz işlemlerini gerçekleştiremeyecektir. Bu koşulun kanunla getirilen bir istisnası da bulunmaktadır. İcra İflas Kanunu 257.

Maddesi gereği: “Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir: 1 – Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa; 2 – Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa” borç muaccel hale gelmiş kabul edilecektir. Fakat bunun uygulaması yok denecek kadar azdır. Ancak taraflar arasında birMuacceliyet sözleşmesiNin bulunması halinde muacceliyet kaydına istinaden sıralı çek veya senetlerden ilkinin ödenmemesi hâlinde diğerleri de muaccel hale gelir ve bu durumda alacağın tamamı için ihtiyati haciz talebinde bulunulabilir.

• Alacağın Rehinle Temin Edilmemiş Olmalıdır

Rehin hakkı, bu hakka sahip olan kişinin alacağını tahsil edememesi halinde bir taşınırı veya başkaca bir hakkı paraya çevirmek sureti ile bundan elde edilen bedelden alacaklının alacağını tahsil etmesine imkan sağlayan hak türüdür. Şayet alacaklı, borcunu rehin hakkı ile teminat altına almış ise bu durumda ihtiyati haciz bakımından yasal bir yarar bulunmayacaktır.

Dolayısıyla rehin alacaklısıIhtiyati hacizTalep edemeyecektir. Burada rehin hakkı bulunsa bile kefiller bakımından rehin hakkı bahsi geçen olmayacağından kefiller açısından ihtiyati haciz talebinde bulunmak mümkündür.

• Mahkemece Uygun Görülen Oranda Teminat Yatırılmalıdır

Para borcu alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunduktan sonra Yargı Mercii talebi değerlendirecek ve inceleme yapacaktır. Akabinde ihtiyati haciz talebinin haksız olması ve bu nedenle borçlunun zarara uğraması ihtimaline binaen alacaklının, alacak bedeline göre belirlenecek bir teminatı yatırması gerekecektir.TeminatYatırılmaması halindeIhtiyati haciz hükmüVerilemez. Ancak bir ilam bahsi geçen olur ise teminat aranmayacaktır.

İhtiyati Haciz Kararını Hangi Yargı Mercii Verir?

Peki,Ihtiyati haciz yetkili yargı merciiHangisidir?

İhtiyati haciz hükmü talepleri takibin yapılmasında yetkili bulunan yer Mahkemelerine iletilecektir. Yine alacağın türüne göre de görevli Yargı Mercii tayin olunacaktır. Çek, senet, bono gibi kıymetli evraklar için ihtiyati haciz talepleri yetkili Asliye Ticaret Mahkemelerince değerlendirilir. AlacaklınınIhtiyati haciz hükmüAlabilmek için kesin nitelikte deliller sunma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Mahkemede yeterli kanaat oluşturabilecek delillerin ibrazı yeterlidir.

İhtiyati Haciz Hükmü Sonrası Aşama Nasıl İlerler?

Mahkemenin ihtiyati haciz kararını vermesinin ardından hüküm tarihinden itibaren 10 gün içerisinde alacaklı, ihtiyati haciz kararının icrasını talep etmek zorundadır. Aksi halde ihtiyati haciz hükmü kendiliğinden kalkar ve uygulanamaz. Eğer ihtiyati haciz hükmü öncesinde birIcra takibiBaşlatılmamış veya yasal aşama açılmamış ise ihtiyati haciz kararının verildiği tarih itibariyle 7 gün içerisinde icra takibi başlatılmalı veya yasal aşama açılmalıdır.

Ayrıca;Ihtiyati haciz dilekçesi,Ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesi,Ihtiyati haciz teminat iadesi,Ihtiyati haciz nasıl kalkar,Ihtiyati haciz düşme süresiVe bunlar gibi konularda daha fazla bilgi almak için Hukuk Büromuzun avukatlarıyla görüşerekAvukatlık ve danışmanlıkHizmeti alabilirsiniz.

Yasal haklarınızın korunması ve davaların lehinize sonuçlanması için sürecin en başından itibaren profesyonel avukatlık ve danışmanlık almanız yasal menfaatlerinizi koruyacaktır.