Denetimli Serbestlik İhlali Ve Kararın Geri Alınması Ekibi23 Aralık 2024Ceza Hukuku
Denetimli serbestlik, hükümlülerin belirli şartlar altında ceza infaz kurumundan erken çıkışına imkan tanıyan bir uygulamadır. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un (İnfaz Kanunu) 105/A maddesi uyarınca düzenlenen bu müessese, hükümlülerin topluma yeniden kazandırılması ve cezaevlerindeki yoğunluğun azaltılması amacıyla uygulanmaktadır. Ancak, denetimli serbestlik kararının devam edebilmesi için hükümlünün belirli yükümlülüklere riayet etmesi ve denetimli serbestlik ihlali yapmaması gerekmektedir. Bu yazıda, denetimli serbestlik ihlalleri, kararın geri alınması ve bu süreçte dikkat edilmesi gereken yasal detayları ele alacağız.
İçindekiler- Denetimli Serbestlik Kararının Geri Alınması
- Kararın Geri Alınmasını Gerektiren Durumlar
- Suç İşlenmesi Halinde Kararın Geri Alınması
- Denetimli Serbestlik Yükümlülüklerine Uymamakta Israr Nedir?
- Denetimli Serbestlik Kararı Kaldırılan Hükümlü Tekrar Yararlanabilir Mi?
- Denetimli Serbestlik İhlallerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Sonuç
- Yükümlülük İhlali Sebebiyle Açık Ceza İnfaz Kurumuna Gönderilen Hükümlü Yeniden Denetimli Serbestlikten Faydalanabilir Mi?
- Aynı İlamın veya İlamların İnfazı ile İlgili Olarak Yeniden Denetimli Serbestlik Mümkün Mü?
- Aynı İlamın İnfazı Durumu
- İçtimalı Cezaların İnfazı Durumu
- Denetimli Serbestlik Kararı ve Yükümlülük İhlalinden Sonra Kesinleşip İçtimaa Dahil Edilen Yeni Cezalarla İlgili Durumlar
- Yeniden Toplama Kararı ve Denetimli Serbestlik
- Dört Farklı İhtimalde Hükümlünün Durumu
- Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi
- Sonuç
Denetimli Serbestlik Kararının Geri Alınması
Denetimli serbestlik hükmü, hükümlünün infazın yapıldığı yer Cumhuriyet başsavcılığının talebi üzerine infaz hakimi tarafından verilir. Ancak, hükümlünün belirlenen yükümlülüklere uymaması veya yasada belirtilen diğer durumların gerçekleşmesi halinde denetimli serbestlik hükmü geri alınabilir.
Kararın Geri Alınmasını Gerektiren Durumlar
İnfaz Kanunu m.105/A-6’ya göre denetimli serbestlik kararının geri alınmasına neden olabilecek durumlar şunlardır:
1.
Hükümlünün ceza infaz kurumundan ayrıldıktan sonra 5 gün içinde denetimli serbestlik müdürlüğüne başvurmaması,
2. Denetimli serbestlik müdürlüğünün hazırladığı denetim ve iyileştirme programına uymamak,
3. Denetimli serbestlik görevlilerinin uyarı ve önerilerine uymamakta ısrar etmek,
4. Hükümlünün ceza infaz kurumuna dönmek istemesi.
Bu durumlarda, denetimli serbestlik hükmü infaz hakimi tarafından kaldırılır ve hükümlü, koşullu salıverilme tarihine kadar açık ceza infaz kurumunda cezasını çekmek üzere geri gönderilir.
CEZA HUKUKU AVUKATIMIZDAN DETAYLI BİLGİ ALMAK İÇİN BİZİMLİ İLETİŞİME GEÇEBİLİRSİNİZ
Suç İşlenmesi Halinde Kararın Geri Alınması
İnfaz Kanunu’nun 105/A-7.
Maddesi, denetimli serbestlik tedbiri uygulanmaya başlandıktan sonra hükümlünün cezasının alt sınırı 1 yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suç işlemesi hâlinde kamu davası açılmasını düzenler. Böyle bir durumda:
• Denetimli serbestlik müdürlüğünün talebi üzerine infaz hakimi, hükümlünün açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine hüküm verebilir.
• Yargılama sonucunda beraat veya davanın düşmesi hâlinde, denetimli serbestlik uygulamasına devam edilmesine infaz hakimi hüküm verir.
Bu noktada, kamu davası açılmasına bağlı olarak kararın geri alınıp alınmayacağı tamamen infaz hakiminin takdirine bırakılmıştır.
Denetimli Serbestlik Yükümlülüklerine Uymamakta Israr Nedir?
Denetimli serbestlik kararının geri alınmasında en kritik kavramlardan biri “ısrar”dır. Yönetmelik m.44’e göre “ısrar,” bir yıl içinde kasten ve mazeretsiz olarak yükümlülüklerin üç kez ihlal edilmesi anlamına gelir. Hükümlünün yükümlülüklere uymadığını belirten aşama şu şekilde işler:
1.
İlk İhlal: Hükümlü, infaz işlemleri değerlendirme komisyonu veya infaz hakimi tarafından yazılı olarak uyarılır. Uyarı, 7201 sayılı Tebligat Kanunu’na uygun şekilde tebliğ edilir.
2. İkinci İhlal: Hükümlü, aynı şekilde ikinci kez yazılı olarak uyarılır.
3. Üçüncü İhlal: Hükümlü üçüncü kez yükümlülüğünü ihlal ederse, ısrar hali gerçekleşmiş sayılır ve denetimli serbestlik dosyası kapatılır.
Hükümlüye yapılan yazılı uyarının geçerli sayılabilmesi için, tebliğin usulüne uygun şekilde yapılması gerekir.
Örneğin, Yargıtay 1. Ceza Dairesi’nin 12.03.2018 günlü hükmü, usulsüz tebliğ nedeniyle uyarının geçerli olmadığını ve bu nedenle denetimli serbestlik kararının kaldırılamayacağını belirtmiştir.
Denetimli Serbestlik Hükmü Kaldırılan Hükümlü Tekrar Yararlanabilir Mi?
Hükümlünün denetimli serbestlik kararının geri alınması, aynı cezadan tekrar yararlanmasını engeller. Ancak, hükümlü başka bir cezası için denetimli serbestlik şartlarını yerine getirirse, bu ceza için yeniden denetimli serbestlik talebinde bulunabilir.
Denetimli Serbestlik İhlallerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Denetimli serbestlik ihlallerinin ciddi sonuçları vardır. Bu süreçte dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
1.
Tebligatların Doğru Alınması: Hükümlünün yazılı uyarıları zamanında alması ve içeriğini anlaması önemlidir.
2. Yükümlülüklere Uygun Davranılması: Hükümlü, denetim ve iyileştirme programına eksiksiz şekilde uymalıdır.
3. Yasal Destek Alınması: Denetimli serbestlik kararının ihlal edilmesi veya geri alınması hâlinde, bir avukattan destek alınmalıdır. Özellikle, denetimli serbestlik yükümlülükleri ve infaz sürecine hakim bir ceza avukatı sürecin doğru yönetilmesini sağlar.
Sonuç
Denetimli serbestlik hükmü, hükümlüler için önemli bir fırsat sunarken, bu fırsatı devam ettirmek belirlenen yükümlülüklere bağlıdır.
İhlaller, kararın geri alınmasına ve hükümlünün açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine neden olabilir. Hükümlüler, yükümlülüklere riayet etmeli ve herhangi bir ihlal hâlinde yasal haklarını korumak için yasal destek almalıdır. Bu süreçte bir ceza avukatı, hem yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de kararın geri alınmaması için gerekli tüm yasal adımları doğru bir şekilde atmanıza yardımcı olabilir.
Denetimli serbestlik süreçleri ve haklarınız hakkında detaylı bilgi almak için uzman bir hukuk danışmanına başvurabilirsiniz.
Yükümlülük İhlali Sebebiyle Açık Ceza İnfaz Kurumuna Gönderilen Hükümlü Yeniden Denetimli Serbestlikten Faydalanabilir Mi?
Hükümlünün denetimli serbestlikten faydalanması, belirli yükümlülüklere uyum sağlama koşuluna bağlıdır. Ancak, yükümlülük ihlali nedeniyle denetimli serbestlik hükmü kaldırılarak hükümlünün açık ceza infaz kurumuna gönderilmesi hâlinde, aynı süreçte yeniden denetimli serbestlikten faydalanıp faydalanamayacağı yasal bir sorudur.
Bu yazıda, yükümlülük ihlali sonrası hükümlünün yeniden denetimli serbestlikten faydalanabilme ihtimalleri, İnfaz Kanunu ve ilgili yönetmelikler ışığında detaylı olarak ele alınacaktır.
Aynı İlamın veya İlamların İnfazı ile İlgili Olarak Yeniden Denetimli Serbestlik Mümkün Mü?
Aynı İlamın İnfazı Durumu
Hükümlü, bir ceza ilamının infazı sırasında denetimli serbestlikten faydalandıysa ve yükümlülüklerini ihlal ettiyse, İnfaz Kanunu’nun 105/A maddesi uyarınca koşullu salıverilme tarihine kadar cezasını açık ceza infaz kurumunda geçirmek zorundadır. Bu durumda, aynı ilam kapsamında yeniden denetimli serbestlikten faydalanması mümkün değildir. Çünkü denetimli serbestlik hakkı, bir defaya mahsus kullanılabilir ve bu ilam kapsamındaki hak, yükümlülük ihlali nedeniyle sona ermiş olur.
İçtimalı Cezaların İnfazı Durumu
Hükümlünün, İnfaz Kanunu’nun 99. Maddesi uyarınca birden fazla cezası içtima ettirilmişse (birleştirilmişse), denetimli serbestlik hükmü bu içtimalı cezalara göre hesaplanan koşullu salıverilme tarihine bağlı olarak verilir.
Yükümlülük ihlali, bu içtimalı cezaların tümü üzerinden gerçekleşmiş kabul edilir. Dolayısıyla, içtimalı cezalarda denetimli serbestlik hakkının bir defa kullanılması esastır ve hükümlü, yeniden bu haktan faydalanamaz.
Denetimli Serbestlik Hükmü ve Yükümlülük İhlalinden Sonra Kesinleşip İçtimaa Dahil Edilen Yeni Cezalarla İlgili Durumlar
Yeniden Toplama Hükmü ve Denetimli Serbestlik
Hükümlü, mevcut cezaları infaz edilirken sonradan yeni bir ilam kesinleşirse, İnfaz Kanunu’nun 99. Maddesi uyarınca cezalar yeniden toplanır ve bakiye süre yeniden hesaplanır. Eğer hükümlü, önceki infaz sırasında denetimli serbestlikten faydalanıyorsa, yeni toplama hükmü nedeniyle ceza infaz kurumuna alınır ve yeni ilamlarla birlikte infazına devam edilir.
Bu süreçte:
• Denetimli Serbestlik Süresi Mahsup Edilir: Hükümlü, önceki denetimli serbestlikte geçirdiği süre kadar hakkını kullanmış sayılır. Örneğin, denetimli serbestlikte 180 gün geçirmişse, bakiye süreden bu süre düşülür ve kalan süre kadar yeniden denetimli serbestlik uygulanabilir.
• Yükümlülük İhlali Olması Durumu: Eğer önceki denetimli serbestlik sürecinde yükümlülük ihlali nedeniyle hükümlü açık ceza infaz kurumuna gönderilmişse, yeni toplama hükmü sonrası ceza infaz kurumunda infaz edilen süreler dikkate alınarak yeniden denetimli serbestlik hükmü verilebilir. Ancak bu durumda, önceki ihlal sürecinde geçen denetimli serbestlik süresi mahsup edilir.
Dört Farklı İhtimalde Hükümlünün Durumu
1. DENETİMLİ SERBESTLİK VE TOPLAMA KARARINDAN ÖNCE YÜKÜMLÜLÜK İHLALİ
Hükümlü, denetimli serbestlik hükmü verilmişken, yükümlülük ihlalinde bulunmuş ve toplama hükmü verilmeden önce infazı kaldırılmış olabilir.
Bu durumda:
• Yeni toplama hükmü sonrası cezaların infazına başlanır.
• Hükümlü, bakiye süre kadar yeniden denetimli serbestlik hakkından faydalanabilir. Önceki denetimli serbestlikte geçen süre bu haktan düşülür.
2. AÇIK KURUMA İADE SONRASI YENİ BİR İLAM
Hükümlü, yükümlülük ihlali nedeniyle açık ceza infaz kurumuna gönderilmiş ve bu süreçte yeni bir ceza kesinleşmiştir. Bu durumda:
• Yeni cezaların infaz süresi hesaplanır.
• Eğer denetimli serbestlik koşulları sağlanıyorsa, hükümlü bu haktan yeniden faydalanabilir.
Ancak, önceki denetimli serbestlik süresi mahsup edilir.
3. TOPLAMA KARARI SONRASI YENİDEN DENETİMLİ SERBESTLİK VE İHLAL
Hükümlü, toplama hükmü sonrası bakiye cezaları infaz etmiş ve tekrar denetimli serbestliğe ayrılmışsa, ancak bu süreçte yükümlülüklerini bir yıl içinde üç kez ihlal etmişse:
• Denetimli serbestlik hakkı sona erer.
• Bu durumda hükümlü, toplama hükmü sonrası elde ettiği denetimli serbestlik hakkını da kaybeder ve açık ceza infaz kurumunda infazına devam eder.
4. TOPLAMA KARARI ÖNCESİ VE SONRASI YÜKÜMLÜLÜK İHLALLERİ
Hükümlü, ilk infaz sırasında iki kez, toplama hükmü sonrası ise bir kez yükümlülük ihlalinde bulunmuş olabilir. Bu durumda:
• İlk iki ihlal, toplama öncesindeki denetimli serbestlik sürecine ilişkindir.
• Toplama sonrası yapılan ihlal, yeni denetimli serbestlik sürecine ilişkindir.
• Bu durumda, hükümlü lehine yorum yapılması gerektiği düşünülerek, ihlaller birleştirilmez ve hükümlü yeniden denetimli serbestlikten faydalanabilir.
Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi
Yargıtay, denetimli serbestlik ve yükümlülük ihlalleri ile ilgili olarak hükümlü lehine yorum yapılması gerektiğini vurgulamaktadır.
Denetimli serbestlik ihlalleri, yalnızca ilgili olduğu aşama için değerlendirilmeli ve hükümlünün sonraki cezaları açısından denetimli serbestlik hakkını ortadan kaldırmamalıdır. Yargıtay kararlarına göre:
• Hükümlünün yükümlülük ihlalleri, yalnızca ihlal edilen denetimli serbestlik hükmü ile sınırlı kalır.
• Yeni toplama hükmü sonrası, şartlar sağlandığında hükümlü yeniden denetimli serbestlikten faydalanabilir.
Sonuç
Denetimli serbestlik, hükümlüler için önemli bir hak olmakla birlikte, yükümlülük ihlalleri bu hakkın sona ermesine yol açabilir. Ancak, her denetimli serbestlik hükmü bağımsız bir aşama olarak değerlendirilir. Hükümlünün yükümlülük ihlalleri, yalnızca ilgili olduğu aşama için geçerlidir ve yeni toplama hükmü sonrası yeniden denetimli serbestlikten faydalanması mümkündür.
Ancak, önceki süreçte denetimli serbestlikte geçen süre, yeni süreçten düşülür.
Bu konuda yasal destek almak ve süreci doğru yönetmek, hem hak kaybını önler hem de hükümlünün denetimli serbestlikten yeniden faydalanmasını sağlar. İnfaz sürecinizle ilgili detaylı bilgi almak için bir uzman avukatabaşvurabilirsiniz.