Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Yargı Mercii

Mahkemelerin yetki ve görev alanları HMK’da düzenlenmiştir. Boşanma davalarında görevli ve yetkili yargı mercii de bu hükümlere göre belirlenir. Bununla birlikte görev konusunda 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Yasa hükümleri öncelikle uygulanır. Yetki konusunda TMK 168.

Maddesi de özel düzenleme getirmiştir.

Bu yazıda, boşanma davasında yetki ve görev konusu açıklanacaktır.

İçerik

• Boşanma Davalarında Görevli Mahkeme
  • Boşanma Davasında Görevsizlik Kararı
• Boşanma Davalarında Yetkili Mahkeme
  • Çekişmeli Boşanma Davasında Yetkili Mahkeme
  • Anlaşmalı Boşanma Davasında Yetkili Mahkeme
    • Boşanma Davasında Yetki İtirazı ve Yetkisizlik Kararı
• Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme
  • Boşanma Avukatı

Boşanma Davalarında Görevli Yargı Mercii

4787 sy Kanun hükümleri uyarınca boşanma davalarındaGörevli mahkemeAile yargı mercileriDir.

Aile yargı mercileri, aşağıdaki yasal aşama ve işleri görürler:

1. 22.11.2001 günlü ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun Üçüncü Kısım hariç olmak üzere İkinci Kitabı ile 3.12.2001 günlü ve 4722 sayılı Türk Medenî Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanuna göre aile hukukundan doğan yasal aşama ve işler,
2. 20.5.1982 günlü ve 2675 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanuna göre aile hukukuna ilişkin yabancı yargı mercii kararlarının tanıma ve tenfizi,
3. Kanunlarla verilen diğer görevler.

(4787 sy Yasa m.4)

Aile Mahkemelerinin bulunmadığı adliyelerde,Boşanma davalarıNa, aile yargı makamı sıfatıylaAsliye hukukYargı mercileri bakar.

Aile yargı mercileri, asliye hukuk yargı makamı düzeyindeki ihtisas mahkemeleridir. Boşanma davalarının yanı sıra,Aile hukukuNdan doğan tüm davalar aile mahkemelerinde görülür.

• Velayet davaları,
• Nafaka davaları,
• Boşanma nedeniyleMaddi ve manevi tazminat
• Mal rejiminden doğanKatkı payı ve katılma alacağı davaları, kişisel malların (altınların) iadesi,
• Soybağı davaları,
• Yurtdışı boşanma kararının tanıma ve tenfiziDavaları aile mahkemelerinin görev alanına giren diğer aile hukuku davalarıdır.

Bunlarla birlikte aile konutu tespiti,Aile konutu devrinin iptaliVe evlilik içerisinde alınacak tedbir talepleri de aile mahkemelerinde görülür.

Boşanma Davasında Görevsizlik Hükmü

Boşanma davasının, aile yargı mercileri dışında başka bir mahkemede açılması halinde mahkemece görevsizlik hükmü verilir. Davada görev, kamu düzenine ilişkin olduğundan, görev konusu mahkemece resen gözetilir. Bunu için davalının itirazı aranmaz.

Mahkemece verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren tarafların iki hafta içerisinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini istemesi gerekir.

Talep üzerine dosya aile mahkemesine gönderilir. Süresi içerisinde taraflarca gönderme talebinde bulunulmazsa, görevsizlik hükmü veren yargı mercii, dosyayı ele alarak bu sefer davanın açılmamış sayılmasına hüküm verir. Bu vaziyet büyük hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle boşanma davalarındaEn iyi boşanma avukatıDesteği alınması önemlidir.

Boşanma Davalarında Yetkili Yargı Mercii

Boşanma davalarındaYetkili mahkemeKonusu TMK 168.

Maddesinde özel olarak düzenlenmiştir. Kanunda davacı eşe seçimlik hak verilmiştir. Düzenlemeye göre boşanma davası,

• Eşlerden birisinin yerleşim yeri veya
• Davadan önce son altı aydır birlikte yaşadıkları yer mahkemesinde açılabilir.

Davacı eş, boşanma davasını kendi yerleşim yerinde açabileceği gibi, davalı eşinYerleşim yeriNdeki aile mahkemesinde açabilir. Yine bunlar dışında, eşlerin son altı ay birlikte yaşadıkları yer yargı makamı de boşanma davasına bakmaya yetkilidir.

Eşlerden birinin yerleşim yerinin ilçede bulunması halinde ilçe adliyelerindeki aile yargı mercileri yetkili olur.

Örneğin ’de yerleşik eşlerin boşanma davası ’de,Erdemli‘de yerleşik eşlerinBoşanma davasıErdemli İlçesi’nde görülür. Silifke ilçesinde yerleşik eşlerinBoşanma davasıNınAdliyesinde açılması ve davalı eşin yetki itirazında bulunması halinde dosya Silifke aile mahkemesine gönderilir ve yasal aşama bu ilçede görülür.

İlçede adliye bulunmaması halinde, bağlı olduğu yargı çevresine göre yetkili yargı mercii tayin edilir. Örneğin,MutAdliyesinin kurulmasından önce, burada yaşayan kişilerin davalarındaSilifkeYargı mercileri yetkili idi.

Çekişmeli Boşanma Davasında Yetkili Yargı Mercii

Çekişmeli boşanma davasında yetkili yargı mercii, kanunda belirtilen aile mahkemelerinden birisidir.Çekişmeli boşanma davasınDa, eşler arasında boşanma konusunda bir anlaşma olmadığından, davanın yanlış mahkemede açılması hâlinde davalı eşin yetki itirazında bulunması olasıdır. İtiraz üzerine verilecek yetkisizlik hükmü, davanın uzamasına yol açar.

Bu nedenle, özellikle çekişmeli boşanma davasının, kanunda belirtilen yetkili mahkemelerden birisinde açılması büyük önem taşır.

Anlaşmalı Boşanma Davasında Yetkili Yargı Mercii

Boşanma davasında yetki kuralları kamu düzeninden değildir. Kesin yetki söz konusu olmadığından, yasal aşama yetkisiz mahkemede açılsa bile davalının itirazı yoksa, mahkemece kendiliğinden yetkisizlik hükmü verilemez. Davalı tarafça süresi içerisinde yetki itirazı yapılmazsa, davanın açıldığı yetkisiz yargı mercii yetkili hale gelir. Örneğin, yerleşim yeri‘da olan eşlerden birisinin’de boşanma davasıAçması halinde, davalı eş yetki itirazında bulunmazsa, Aile yargı makamıYetkili yargı mercii haline gelir.

Bu nedenleAnlaşmalı boşanma davaları, eşlerin seçtiği aile mahkemesinde görülebilir. Yani anlaşmalı boşanma davasının kanunda sayılan yetkili mahkemelerden birisinde açılması koşul değildir.

Boşanma Davasında Yetki İtirazı ve Yetkisizlik Hükmü

Boşanma davasında yetki itirazıIlk itirazlardan olup, davaya cevap süresi içerisinde ileri sürülmelidir. Süresi içerisinde yetki itirazı yapılmamışsa, yargı mercii yetkili hale gelir ve davalı artık yetki itirazında bulunamaz.

Yetki itirazında bulunan eş, itirazında yetkili mahkemeyi de belirtmelidir. Aksi halde yetki itirazı dikkate alınmaz.

Mahkemece yetki itirazı yerinde görülürse,Yetkisizlik hükmüVerilir. Yetkisizlik hükmü üzerine yapılacak işlemler, görevsizlik hükmü üzerine yapılacak işlemlerle aynıdır. Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi istenmelidir. Aksi halde davanın açılmamış sayılmasına hüküm verilir.

Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Yargı Mercii

Eşlerden birisinin yerleşim yeri veya son altı aydır süren müşterek hayatlarının ’de olması hâlinde,Boşanma davası Aile yargı mercileriNde açılabilir. ’in bazı ilçe adliyelerinde ise henüz aile yargı mercileri kurulmamıştır.

Bu ilçelerde açılacak boşanma davalarına aile yargı makamı sıfatıyla asliye hukuk yargı mercileri bakar. Yine, boşanma davalarında kesin yetki kuralı bulunmadığından, yerleşim yerleri başka şehirde bulunan eşler de’de anlaşmalı boşanma davasıAçabilirler.

Boşanma Avukatı

Yetki ve görev sorunu gibi,Çekişmeli ve anlaşmalı boşanmaDavalarında usul kurallarının doğru uygulanması, büyük önem taşır. ÖzellikleÖzel boşanma nedenleriNe dayalı boşanma davalarında, süreler çok önemli olup, davanın açılmamış sayılması halinde, kanunda öngörülen süreler kaçırılabilir. Bu vaziyet, bitirilmek istenen bir evliliğe yıllarca katlanma zorunluluğuna yol açabilir.

Bu nedenle, boşanma davalarındaIyi ve tecrübeli bir boşanma avukatıNdan destek almak en doğru hüküm olacaktır. 20 yıllık tecrübesi ile Boşanma avukatıOlarak faaliyet verenAvukatlık ofisiMize aile hukuku davaları için ulaşabilirsiniz.