Mirasçı Atama
Yasal mirasçılar kanunda sayılmıştır. Mirasbırakan, sağlığında ölüme bağlı tasarruf veya vasiyetname yapmamışsa;Miras paylaşımı Yasal mirasçılar arsında ve payları oranında yapılır. Mirasbırakan, sağlığında yapacağı miras sözleşmesi veya vasiyetname ile yasal mirasçısı olmayan kişi veya kişileri mirasçı yapabilir.
Bu yazının konusunu,Mirasçı atamaVeAtanmış mirasçInın hakları oluşturmaktadır.
İçerik
Toggle- Mirasçı Atama Nasıl Yapılır?
- Atanmış Mirasçı
- Vasiyetname İle Saklı Pay Hakları İhlal Edilirse Ne Olur?
- Atanmış Mirasçının Hakları
- Mirasçı Atama İle Belirli Mal Vasiyetinin Farkı
- Vasiyetnamenin Tenfizi
Mirasçı Atama Nasıl Yapılır?
Mirasçı atama, miras sözleşmesi veyaVasiyetnameIle yapılabilir. Mirasbırakan birden fazla mirasçı atayabilir.
Mirasçı atama şarta bağlı da yapılabilir. Bir kişinin belli bir edimi yerine getirmesi karşılığında mirasçılık sıfatını kazanacağı şeklindeki bir düzenleme,Şarta bağlı mirasçı atamaOlur.Art mirasçıVeya yedek mirasçı atama da şarta bağlı tasarrufun özel birer halidir.
Mirasbırakan, mirasının tamamı veya belli bir oranı için bir veya birden çok kişiyi mirasçı atayabilir.
(TMK m. 516)
Bir kişinin, mirasın tamamını veya belli bir oranını almasını içeren her tasarruf, mirasçı atanması sayılır.
İlginizi Çekebilir:Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi
Atanmış Mirasçı
Atanmış mirasçıVeYasal mirasçılarKimlerdir?
Medeni KanundaYasal mirasçılar, saklı pay sahibi mirasçılar ve bunların miras payları düzenlenmiştir. Yasal mirasçılar; ölenin sağ kalan eşi, alt soyu ve üst soyudur. Anne ve baba mirabırakandan önce ölmüşse, ölenin kardeşleri de yasal mirasçı olur.
Kişi ölüme bağlı tasarrufu ile kendi malvarlığı üzerinde serbestçe işlem yapma yetkisine sahiptir.
Mirasbırakanın, böyle bir tasarrufla belirlediği mirasçılaraAtanmış mirasçıDenir. Atanmış mirasçı, yasal mirasçılarla aynı haklara sahip olur.
Vasiyetname İle Saklı Pay Hakları İhlal Edilirse Ne Olur?
Ölüme bağlı tasarrufların bazı kanuni sınırları mevcuttur. Yasa, bazı mirasçılar için dokunulmaz bir miras payı öngörmüştür. BunaSaklı payDenir.
Ölenin saklı pay sahibi mirasçıları; sağ kalan eş, altsoy ve üstsoydur. Kardeşlerin saklı payı bulunmaz.
Saklı pay sahibi mirasçıların bu hakları ihlal edilirse, vasiyetname kendiliğinden geçersiz hale gelmez. Hak sahibi mirasçılar, itiraz etmedikçe, vasiyetname geçerlidir.Vasiyetnameye itirazIn da süresi içerisinde yapılması gerekir. Aksi halde, mirasçıların itiraz hakkı da ortadan kalkar.
Vasiyetnamenin iptalKoşulları kanunda düzenlenmiştir.
Saklı payların ihlal edilmesi, vasiyetnamenin iptaline neden olmaz. Ancak hak sahibi mirasçılarTenkisTalebinde bulunabilir. Bu durumda, vasiyetname, hak sahibi mirasçıların saklı paylarının ihlali oranında uygulanamaz hale gelir.
Atanmış Mirasçının Hakları
Atanmış mirasçı, yasal mirasçılar gibi, mirasbırakanın külli halefi olarak miras ortaklığına dahil olur.
Mirasçılar, mirasbırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, yasa gereğince kazanırlar.
Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, mirasbırakanın aynî haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve mirasbırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar.
(TMK m. 599)
Atanmış mirasçılar da mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler.
AncakAtanmış mirasçının saklı payıBulunmaz.
Bu nedenle tenkis davası açma hakkı yoktur.
Atanmış mirasçı, mirasbırakandan önce ölmüşse, mirasçılık hakkı halefiyet yolu ile kendi mirasçılarına geçmez. Bu durumda, vasiyetname ile mirasçı atama kendiliğinden hükümsüz kalır. Mirasçı atama, ivazlıMiras sözleşmesiIle yapılmışsa, atanmış mirasçının halefleri, edimin iadesini isteyebilir.
Vasiyetname ile atanmış mirasçı, diğer yasal mirasçılar gibiMirası ret Hakkına da sahiptir. Miras sözleşmesi ile atanan mirasçının ise mirası reddemeyeceği kabul edilmektedir.
Mirası reddetmeyen atanmış mirasçı, tereke borçlarından sorumlu olur.
Mirasçı Atama İle Belirli Mal Vasiyetinin Farkı
Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufla, terekesinden belli bir malın, mirasçı olmayan bir kişiye teslimini isteyebilir. BunaBelirli mal vasiyetiDenir. Bu durumda, kendisine mal vasiyet edilen kişi mirasçılık sıfatı kazanmaz, tereke alacaklısı olur. Vasiyet alacaklısı, diğer mirasçılardan, yapılan kazandırmanın kendisine teslimini talep edebilir.
Belirli mal vasiyeti, mirasçılık sıfatı kazandırmadığından, kendisine mal bırakılan kişi tereke borçlarından sorumlu olmaz.
Alacağından vazgeçebilir ancak mirası reddetme hakkı bulunmaz. Çünkü mirasın reddi, yasal ve atanmış mirasçılara tanınmış bir haktır.
Vasiyetnamenin Tenfizi
Atanmış mirasçının hakkını alabilmesi içinVasiyetnamenin tenfiziGerekir mi?
Vasiyetnamenin tenfizi, vasiyetnameye süresi içerisinde bir itiraz yapılmadığı veya yapılan itirazların reddedildiğinin tespitidir. Belirli mal vasiyet edilmesi hâlinde, vasiyetnamenin uygulanması için tenfiz işleminin yapılması gerekir. Ancak mirasçı atanması hâlinde vasiyetnamenin tenfizi veya başkaca bir yargı mercii kararına lüzum yoktur.Atanmış mirasçı, vasiyetnamenin açılması ile mirasçılık sıfatı ve haklarını kazanır.
Bu nedenle devir ve intikal işlemlerini yapabilmek için mirasçılık belgesi yeterli olur.
Yasal Aşama dilekçesinde vasiyetnamenin tenfizi istenilmiştir. Vasiyetname, muayyen mal vasiyeti niteliğinde olmayıp, mirasçı atamaya ilişkindir. Medeni Yasanın 600. Maddesi muayyen mal vasiyetini kapsayıp mirasçı atanmasını kapsamaz.
Atanmış mirasçılarda ise miras, miras bırakanın ölümü ile kazanılır. Mirasçı atanan kişi miras bırakanın ölümü ile tereke üzerinde doğrudan ve kendiliğinden bir ayni hak kazanır. Bu durumda, miras bırakandan intikal eden ayni hakların, atanmış mirasçı adına tescili için vasiyetnamenin yerine getirilmesi davasına dolayısıyla yargı mercii hükmüne ihtiyaç yoktur. Atanmış mirasçıya, buna ilişkin mirasçılık belgesi verilmesi yeterli olup, bu nitelikteki belge ile ayni hakların bu kişi adına tapuda ( resmi senet düzenlenmeksizin tescili ) mümkündür.
Davacı TMK 598/2 uyarınca Sulh Hukuk Mahkemesinden veraset ilamı alarak aynı sonuca ulaşabilecektir. O halde mahkemece davanın yasal yarar yokluğu nedeniyle reddine hüküm verilmesi gerekir.
(Yargıtay 3. H. D 2010/12478 E, 2010/19947 K, 6.12.2010)
’DeMiras hukuku Davalarına bakanAvukatLık büromuza, vasiyetnameye ilişkin uyuşmazlıklar, miras paylaşımı,Muris muvazaası, tenkis ve iade davası veIzaleyi şuyuDavalarındaAvukatDesteği için ulaşabilirsiniz.
TümUzman avukatLık alanlarımızaburadanulaşabilirsiniz.
Hukuk Büromuz10 Ekim 2022