Soylu Mayıs 25, 2024 Aile Hukuku
Anlaşmalı Boşanma İstinaf Sebepleri *2025
Son Güncellenme Tarihi: Nisan 15, 2025
Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve buna bağlı tüm konularda (velayet, nafaka, mal paylaşımı vb.) karşılıklı olarak anlaşarak yargı merciine başvurmasıdır. Türk Medeni Kanunu‘na göre en az bir yıl evli kalmış eşler, anlaşmalı boşanma yasal süreci açabilirler.
Anlaşmalı boşanma hükmü verildikten sonra, taraflardan biri veya her ikisi karara karşı istinaf yoluna başvurabilir. İstinaf, bir yargı mercii kararının bir üst yargı mercii tarafından incelenerek karara karşı çıkılmasıdır. Anlaşmalı boşanmada istinaf, yerel mahkemenin verdiği boşanma kararının bölge adliye yargı makamı tarafından tekrar değerlendirilmesi anlamına gelir.
Bu yazıda, anlaşmalı boşanma sürecinde istinaf yoluna başvurulabilecek sebepler ele alınacaktır.
Yazının amacı, anlaşmalı boşanma hükmü verilen kişilerin hangi durumlarda istinaf yoluna başvurabileceklerini ve bu sürecin nasıl işlediğini anlamalarına yardımcı olmaktır.
Anlaşmalı Boşanma Süreci:
Anlaşmalı boşanma süreci, diğer yasal aşama türlerine göre daha hızlı ve basittir. Ancak yine de bazı aşamaları takip etmek ve belirli belgeleri hazırlamak gerekmektedir.
Yasal Aşama Açma ve Gerekli Belgeler:
Anlaşmalı boşanma yasal süreci, eşlerin birlikte veya bir eşin diğerinin açtığı davayı kabul etmesiyle açılabilir. Yasal Aşama, eşlerin son ikametgahlarının bulunduğu yerdeki Aile Mahkemesi’ne açılır. Yasal Aşama açılırken aşağıdaki belgeler hazırlanmalıdır:
Anlaşmalı boşanma dilekçesi:Tarafların boşanma isteklerini ve anlaştıkları hususları içeren dilekçedir.
Boşanma protokolü:Eşlerin boşanmaya bağlı tüm konularda (velayet, nafaka, mal paylaşımı vb.) anlaştıkları hususları ayrıntılı olarak belirten belgedir.
Evlilik cüzdanı ve nüfus kayıt örnekleri:Tarafların kimlik ve evlilik bilgilerini doğrulayan belgelerdir.
2 adet Tarafların son altı ay içinde çekilmiş vesikalık ıdır.
Yasal Aşama harcı ve gider avansı:Mahkemeye yatırılması gereken ücretlerdir.
Boşanma Protokolü Hazırlama:
Boşanma protokolü, anlaşmalı boşanma sürecinin en önemli aşamalarından biridir.
Protokolde, eşlerin boşanmaya bağlı tüm konularda (velayet, nafaka, mal paylaşımı, ödenek vb.) anlaştıkları hususlar ayrıntılı olarak belirtilir. Protokolün, tarafların gerçek iradelerini yansıtması ve adil olması önemlidir. Taraflar, protokolü hazırlarken bir avukattan yasal destek alabilirler.
Mahkemedeki Duruşma:
Anlaşmalı boşanma davalarında genellikle tek celsede hüküm verilir. Duruşmada hakim, öncelikle tarafları dinleyerek boşanma iradelerini teyit eder.
Ardından, boşanma protokolünü inceleyerek tarafların anlaştıkları hususların yasalara uygun olup olmadığını değerlendirir. Eğer protokolde yasalara aykırı veya tarafların menfaatine olmayan bir husus varsa, hakim bunu düzeltebilir veya taraflara düzeltmeleri için süre verebilir. Protokolde bir sorun yoksa ve tarafların boşanma iradeleri kesin ise, hakim boşanmaya hüküm verir.
Anlaşmalı Boşanmada İstinaf Sebepleri:
Anlaşmalı boşanmada istinaf sebepleri, genel olarak maddi hatalar, usul hataları, anlaşma serbestisi ihlali, çocukların menfaati, kamu düzeni ve yeni delil ve vaziyetler olarak sıralanabilir.
1 – Maddi Hatalar:
Boşanma protokolünde yer alan maddi hatalar, istinaf sebebi olabilir. Maddi hatalar, genellikle mal paylaşımı, nafaka miktarı, ödenek gibi konularda yapılan hatalardır.
Örneğin, eşlerden birinin mal varlığının eksik gösterilmesi, nafaka miktarının çocuğun ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak olması veya ödenek miktarının haksız yere düşük belirlenmesi gibi vaziyetler maddi hata olarak kabul edilebilir.
2 – Usul Hataları:
Mahkemenin usul kurallarına aykırı davranması da istinaf sebebidir. Örneğin, tarafları yeterince dinlememek, eksik belge istemek, tarafların savunma hakkını kısıtlamak, hatalı yasal değerlendirme yapmak gibi vaziyetler usul hatası olarak kabul edilebilir.
3 – Anlaşma Serbestisi İhlali:
Tarafların boşanma protokolünü imzalarken baskı altında kalması, tehdit edilmesi veya yanıltılması hâlinde anlaşma serbestisi ihlal edilmiş olur. Bu vaziyette, boşanma hükmü istinaf edilebilir. Örneğin, bir eşin diğer eşi boşanmaya zorlaması, mal paylaşımı konusunda haksız avantaj sağlaması veya nafaka hakkından vazgeçirmesi gibi vaziyetler anlaşma serbestisini ihlal eder.
4 – Çocukların Menfaati:
Boşanma protokolünde çocukların menfaatinin yeterince gözetilmemesi de istinaf sebebidir.
Çocukların velayeti, kişisel ilişki kurma düzeni, nafaka gibi konularda çocukların üstün yararı gözetilmelidir. Örneğin, çocuğun velayetinin hak etmeyen bir eşe verilmesi, çocuğun diğer eşiyle kişisel ilişki kurmasının engellenmesi veya çocuğun ihtiyaçlarını karşılamayan bir nafaka miktarı belirlenmesi gibi vaziyetler çocukların menfaatinin gözetilmediği anlamına gelir.
5 – Kamu Düzeni:
Boşanma protokolünde kamu düzenine aykırı hükümler bulunması da istinaf sebebidir. Kamu düzeni, toplumun genel ahlak anlayışını, temel hak ve özgürlükleri, adalet ve eşitlik ilkelerini içerir. Örneğin, boşanma protokolünde evlilik birliğinin temelinden sarsılması şartının sağlanmaması veya boşanma sonrasında eşlerden birinin yoksulluğa düşmesine neden olacak bir mal paylaşımı yapılması gibi vaziyetler kamu düzenine aykırıdır.
6 – Yeni Delil ve Durumlar:
Yargı Mercii kararından sonra ortaya çıkan yeni delil veya vaziyetler da istinaf sebebi olabilir.
Örneğin, boşanma kararından sonra eşlerden birinin mal varlığında önemli bir değişiklik olması, çocuğun velayetiyle ilgili yeni bir vaziyet ortaya çıkması veya nafaka miktarını etkileyecek bir değişiklik yaşanması gibi vaziyetler yeni delil veya vaziyet olarak kabul edilebilir.
İstinaf Süreci:
Anlaşmalı boşanma hükmüne karşı istinaf başvurusu, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde yapılmalıdır. İstinaf başvurusu, kararın verildiği yer mahkemesine hitaben yazılan bir dilekçe ile yapılır. Dilekçenin, kararın verildiği yargı merciine verilmesi gerekmektedir.
İstinaf Dilekçesinde Yer Verilmesi Gereken Hususlar:
İstinaf dilekçesi, istinaf sebeplerini açık ve net bir şekilde ortaya koymalıdır. Dilekçede aşağıdaki hususlara yer verilmelidir:
Tarafların bilgileri:Ad, soyad, T.
C. Kimlik numarası, adres gibi bilgiler.
İstinaf edilen kararın bilgileri:Mahkemenin adı, hüküm tarihi, hüküm numarası gibi bilgiler.
İstinaf sebepleri:Kararın hangi sebeplerle hatalı olduğu, hangi maddi veya usul hatalarının yapıldığı, anlaşma serbestisinin nasıl ihlal edildiği, çocukların menfaatinin nasıl gözetilmediği, kamu düzenine aykırılığın ne olduğu gibi hususlar ayrıntılı olarak açıklanmalıdır.
Talep sonucu:İstinaf başvurusunun kabul edilerek kararın bozulması veya düzeltilmesi talep edilmelidir.
Delil listesi: İstinaf sebeplerini destekleyen deliller (tanık beyanları, belgeler vb.) varsa, bunların listesi dilekçeye eklenmelidir.
Bölge Adliye Mahkemesi’nin İncelemesi:
İstinaf dilekçesi, kararın verildiği yer yargı makamı tarafından bölge adliye mahkemesine gönderilir. Bölge adliye yargı makamı, dosyayı inceleyerek istinaf sebeplerini değerlendirir. Gerekirse tarafları duruşmaya çağırarak dinleyebilir veya ek delil isteyebilir.
İstinaf Sonucunda Çıkabilecek Kararlar:
Bölge adliye yargı makamı, istinaf başvurusunu inceleyerek aşağıdaki kararlardan birini verebilir:
İstinafın reddine hüküm vermek:Eğer bölge adliye yargı makamı, yerel mahkemenin hükmünde bir hata olmadığına hüküm verirse, istinaf başvurusunu reddeder.
Bu vaziyette, yerel mahkemenin hükmü kesinleşir.
İstinafın kabulüne ve kararın bozulmasına hüküm vermek: Eğer bölge adliye yargı makamı, yerel mahkemenin hükmünde hata olduğuna hüküm verirse, istinaf başvurusunu kabul ederek hükmü bozar. Bu vaziyette, dosya tekrar yerel yargı merciine gönderilir ve yerel yargı mercii, bölge adliye mahkemesinin hükmüne uygun olarak yeni bir hüküm vermek zorundadır.
İstinafın kabulüne ve kararın düzeltilmesine hüküm vermek:Eğer bölge adliye yargı makamı, yerel mahkemenin hükmünde küçük bir hata olduğuna hüküm verirse, istinaf başvurusunu kabul ederek hükmü düzeltebilir. Bu vaziyette, düzeltilen hüküm kesinleşir.
Bu konuda daha fazla yardım veya danışmanlık için bizimleiletişimegeçebilirsiniz.
Anlaşmalı Boşanma İstinaf Sebepleri