TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNU
Yasa Numarası: 5403
Kabul Tarihi: 3/7/2005
Yayımlandığı Resmî Gazete: Tarih: 19/7/Sayı: 25880
Yayımlandığı Düstur: Tertip: Cilt: 44
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 – (Değişik: 30/4/2014-6537/1 md.)
Bu Yasanın amacı; toprağın korunması, geliştirilmesi, tarım arazilerinin sınıflandırılması, asgari tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin belirlenmesi ve bölünmelerinin önlenmesi, tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerin çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak planlı kullanımını sağlayacak usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 – (Değişik: 30/4/2014-6537/2 md.)
Bu Yasa; arazi ve toprak kaynaklarının bilimsel esaslara uygun olarak sınıflandırılması, tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerin asgari büyüklüklerinin belirlenmesi ve bölünmelerinin önlenmesi, arazi kullanım planlarının hazırlanması, koruma ve geliştirme sürecinde toplumsal, ekonomik ve çevresel boyutlarının katılımcı yöntemlerle değerlendirilmesi, amaç dışı ve yanlış kullanımların önlenmesi, korumayı sağlayacak yöntemlerin oluşturulması ile görev, yetki ve sorumluluklara ilişkin usul ve esasları kapsar.
Tanımlar
Madde 3 –Bu Kanunda geçen;
A) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
B) Kurul: Toprak Koruma Kurulunu,
C) Toprak: Mineral ve organik maddelerin parçalanarak ayrışması sonucu oluşan, yeryüzünü ince bir tabaka halinde kaplayan, canlı ve doğal kaynağı,
Ç) Arazi: Toprak, iklim, topografya, ana materyal, hidroloji ve canlıların değişik oranda etkisi altında bulunan yeryüzü parçasını,
D) Tarım arazisi: Toprak, topografya ve iklimsel özellikleri tarımsal üretim için uygun olup, hâlihazırda tarımsal üretim yapılan veya yapılmaya uygun olan veya imar, ihya, ıslah edilerek tarımsal üretim yapılmaya uygun hale dönüştürülebilen arazileri,
E) Mutlak tarım arazisi: Bitkisel üretimde; toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerinin kombinasyonu yöre ortalamasında ürün alınabilmesi için sınırlayıcı olmayan, topografik sınırlamaları yok veya çok az olan; ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan, hâlihazır tarımsal üretimde kullanılan veya bu amaçla kullanıma elverişli olan arazileri,
9516
F) Özel ürün arazisi: Mutlak tarım arazileri dışında kalan, toprak ve topografik sınırlamaları nedeniyle yöreye adapte olmuş bitki türlerinin tamamının tarımının yapılamadığı ancak özel bitkisel ürünlerin yetiştiriciliği ile su ürünleri yetiştiriciliğinin ve avcılığının yapılabildiği, ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan arazileri,
G) Dikili tarım arazisi: Mutlak ve özel ürün arazileri dışında kalan ve üzerinde yöre ekolojisine uygun çok yıllık ağaç, ağaççık ve çalı formundaki bitkilerin tarımı yapılan, ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan arazileri,
Ğ) Marjinal tarım arazisi: Mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri ve dikili tarım arazileri dışında kalan, toprak ve topografik sınırlamalar nedeniyle üzerinde sadece geleneksel toprak işlemeli tarımın yapıldığı arazileri,
H)(Değişik: 30/4/2014-6537/3 md.)Asgari tarımsal arazi büyüklüğü: Üretim faaliyet ve girdileri rasyonel ve ekonomik olarak kullanıldığı takdirde, bir tarımsal arazide elde edilen verimliliğin, söz konusu tarımsal arazinin daha fazla küçülmesi hâlinde elde edilemeyeceği Bakanlıkça belirlenen en küçük tarımsal parsel büyüklüğünü,
I)(Değişik: 30/4/2014-6537/3 md.)Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğü: Bölge farklılıkları göz önünde bulundurularak il ve ilçelerin ekli (1) sayılı listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerini,
I) Tarım dışı alanlar: Üzerinde toprak bulunmayan çıplak kayaları, daimi karla kaplı alanları, ırmak yataklarını, sahil kumullarını, sazlık ve bataklıkları, askeri alanları, endüstriyel, turizm, rekreasyon, iskân, altyapı ve benzeri amaçlarla plânlanmış arazileri,
J) Sulu tarım arazisi: Tarımı yapılan bitkilerin büyüme devresinde ihtiyaç duyduğu suyun, su kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılandığı arazileri,
K) Tarımsal amaçlı yapılar: Toprak koruma ve sulamaya yönelik altyapı tesisleri, entegre nitelikte olmayan hayvancılık ve su ürünleri üretim ve muhafaza tesisleri ile mecburi olarak tesis edilmesi gerekli olan müştemilatı, mandıra, üreticinin bitkisel üretime bağlı olarak elde ettiği ürünü için ihtiyaç duyacağı yeterli boyut ve hacimde depolar, un değirmeni, tarım alet ve makinelerinin muhafazasında kullanılan sundurma ve çiftlik atölyeleri, seralar, tarımsal işletmede üretilen ürünün özelliği itibarıyla hasattan sonra iki saat içinde işlenmediği takdirde ürünün kalite ve besin değeri kaybolması söz konusu ise bu ürünlerin işlenmesi için kurulan tesisler ile Bakanlık tarafından tarımsal amaçlı olduğu kabul edilen entegre nitelikte olmayan diğer tesisleri,
L) Arazi yetenek sınıflaması: Toprak bozulmasına neden olmayacak şekilde arazinin en uygun kullanım şeklini belirlemek için kullanım ve koruma verilerini bir araya getirerek temel toprak etütlerine ve iklim koşullarına dayalı yapılan plânlamalara yönelik arazi sınıflamasını,
M) Arazi kullanım plânlaması: Her ölçekte plânlamaya temel oluşturmak üzere, toprağın ve diğer çevresel kaynakların bozulmasını önlemek için ekolojik, toplumsal ve ekonomik şartlar gözetilerek sürdürülebilirlik ilkesine uygun, farklı arazi kullanım şekillerini oluşturmaya yönelik toprak ve su potansiyelinin belirlenip, sistematik olarak değerlendirilmesini ve birbirleri ile olan ilişkilerini ortaya koyan rasyonel arazi kullanım plânlarını,
9517
N) Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projeleri: Tarım alanlarında yörenin ekolojik, ekonomik ve toplumsal özellikleri dikkate alınarak toprakların sürekli üretkenliğini sağlayacak tarım tekniklerini, toprak, su, bitki ve insan ilişkileri ile toprak korumaya yönelik diğer fiziksel, kimyasal, kültürel ve bitkisel düzenlemeleri kapsayan rasyonel tarımsal arazi kullanım plân ve projelerini,
O) Toprak koruma projeleri: Toprağın doğal veya insan faaliyetleri sonucu yok olmasını, bozulmasını veya zarar görmesini önlemek ve sürekli üretken kalmasını sağlamak için yapılan fiziksel, kültürel ve bitkisel tedbirleri kapsayan projeleri,
Ö)(Mülga: 19/4/2018-7139/41 md.)
P)(Mülga: 19/4/2018-7139/41 md.)
R) Arazi bozulması: Arazinin doğal veya yapay etkiler sonucu özelliklerinin değişikliğe uğraması ile ekonomik ve ekolojik işlevlerinin azalması veya yok olmasını,
S) Toprak veri tabanı: Arazi ve toprak kaynaklarının nitelikleri ile birlikte belirlenerek kayıt altına alındığı veri tabanını,
Ş)(Mülga: 19/4/2018-7139/41 md.)
T)(Ek: 31/1/2007-5578/1 md.; Mülga: 19/4/2018-7139/41 md.)
U)(Ek: 30/4/2014-6537/3 md.)Yan sınai işletme: Yeter gelirli tarımsal arazilere ait ürün depolama, koruma, işleme ve pazarlama gibi faaliyetlere yönelik tesisleri,
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Arazi Mülkiyet Hakkının Kullanımı ve
Toprak Koruma Kurulu
Arazi mülkiyet hakkının kullanım esası
Madde 4 –Devletin hüküm ve tasarrufu altında ve Hazinenin özel mülkiyetinde olan araziler ile kamu kurumlarına, gerçek ve tüzel kişilere ait olan arazilerin mülkiyet hakkı kullanılırken toprağın; bitkisel üretim fonksiyonu, endüstriyel, sosyo-ekonomik ve ekolojik işlevlerinin tamamen, kısmen veya geçici olarak engellenmemesi amacıyla araziyi kullananlar, bu Yasanın öngördüğü tedbirleri almakla yükümlüdür.
9518
Toprak Koruma Kurulu
Madde 5 –Her ilde, valinin başkanlığında, ildeki tarımdan sorumlu birim amiri tarafından başkan yardımcılığı ve sekretarya hizmetleri görevi yürütülmek üzere, ilde plân yapma yetkisine sahip kamu kurum ve kuruluşları ile üniversitelerden, üç birimin ve Maliye Bakanlığının ildeki üst düzey temsilcisi ile plânlama ve/veya toprak koruma konularında ulusal ölçekte faaliyette bulunan kamu kurumu niteliğini haiz meslek kuruluşları ile sivil toplum kuruluşlarının yerel temsilcilerinden üç kişi olmak üzere Kurul oluşturulur. Kurulun gündeminde bulunan araziler özel kanunlarla koruma altına alınmış alanlar, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün proje alanı veya 22.11.1984 günlü ve 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanununa göre uygulama alanı ilân edilen yerlerden ise bu alanlarda uygulama yapan birimin yetkili temsilcisi de Kurula dâhil edilir.
Kurulun kuruluşu, çalışma usûl ve esasları Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Kurulun görevleri
Madde 6 –Kurulun görevleri aşağıda belirtilmiştir:
A) Arazi kullanılan tüm faaliyetlerde, arazinin korunması, geliştirilmesi ve verimli kullanılmasına yönelik inceleme, değerlendirme ve izleme yapmak, ortaya çıkan olumsuzlukları belirlemek, toprak korumayı ve bununla ilgili sorunları giderici önlemleri almak, geliştirmek, uygulanmasını sağlamak için görüş oluşturmak.
B) Arazi kullanımını gerektiren tüm girişimleri yönlendirmek üzere, yerel plân veya projelerin uygulanması amacıyla takibini yapmak.
C) Toprak koruma önlemlerinin yerine getirilmesi sürecini yerel ölçekte izlemek, değerlendirmek ve çözümleyici öneriler geliştirmek, hazırlanacak toprak koruma ve arazi kullanım plânları doğrultusunda, yerel ölçekli yıllık iş programları için görüş oluşturmak ve uygulamaya konulmasının takibini yapmak.
Ç) Ülkesel, bölgesel veya yerel ölçekli yapılan plânlar arasındaki uyumu denetlemek.
D) Kanunda yer alan konularla ilgili başvuruları almak ve ilgililere aktarmak.
E) Kanunla verilen diğer görevleri yapmak.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Toprak ve Arazi Varlığının Belirlenmesi
Toprak ve arazi varlığının belirlenmesine ilişkin esaslar
Madde 7 –Bakanlık, toprak koruma ve kullanmaya yönelik farklı sistemler kullanarak arazi ve toprakla ilgili sınıflamaları ve haritaları yapar veya yaptırır.
Toprak ve arazi varlığının belirlenmesi, sınıflandırılması, etüt, analiz ve sınıflama ile ilgili standart oluşturulması, harita ve veri tabanının hazırlanması ve kullanıcıların hizmetine sunulmasına ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
9518-1
Tarım arazilerinin sınıflandırılması, asgari tarımsal arazi büyüklüklerinin belirlenmesi(1)
Madde 8 – (Değişik: 31/1/2007-5578/2 md.)
Tarım arazileri; doğal özellikleri ve ülke tarımındaki önemine göre, nitelikleri Bakanlık tarafından belirlenen mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri ve marjinal tarım arazileri olarak sınıflandırılır. Ayrıca Bakanlık tarım arazilerinin korunması, geliştirilmesi ve kullanımı ile ilgili farklı sınıflandırmalar yapabilir.
(Değişik fıkra: 30/4/2014-6537/4 md.)Asgari tarımsal arazi büyüklüğü, bölge ve yörelerin toplumsal, ekonomik, ekolojik ve teknik özellikleri gözetilerek Bakanlık tarafından belirlenir. Belirlenen asgari büyüklüğe erişmiş tarımsal araziler, bölünemez eşya niteliği kazanmış olur.
(Değişik fıkra: 30/4/2014-6537/4 md.)Asgari tarımsal arazi büyüklüğü; mutlak tarım arazileri, marjinal tarım arazileri ve özel ürün arazilerinde 2 hektar, dikili tarım arazilerinde 0,5 hektar, örtü altı tarımı yapılan arazilerde 0,3 hektardan küçük belirlenemez.
Bakanlık asgari tarımsal arazi büyüklüklerini günün koşullarına göre artırabilir. Tarım arazileri Bakanlıkça belirlenen büyüklüklerin altında ifraz edilemez, hisselendirilemez, Hazine taşınmazlarının satış işlemleri hariç olmak üzere pay ve paydaş adedi artırılamaz. Ancak, tarım dışı kullanım izni verilen alanlar veya çay, fındık, zeytin gibi özel iklim ve toprak ihtiyaçları olan bitkilerin yetiştiği alanlarda arazi özellikleri nedeniyle belirlenen asgari tarımsal arazi büyüklüğünden daha küçük parsellerin oluşması gerekli olduğu takdirde, Bakanlığın uygun görüşü ile daha küçük parseller oluşturulabilir.(Ek cümle: 19/4/2018-7139/40 md.)Yatırım programında yer alan kamu yatırımı projeleri muhtevasında yapılan mecburi ifraz işlemlerinde Bakanlık onayı aranmaz.
(Mülga fıkra: 30/4/2014-6537/4 md.)
Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğü(2)
Madde 8/A – (Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
İl ve ilçelerin yeter gelirli tarımsal arazi büyüklükleri bölge farklılıkları göz önünde bulundurularak bu Kanuna ekli (1) sayılı listede belirlenmiştir. Tarımsal araziler bu Kanuna ekli (1) sayılı listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin altında ifraz edilemez, bölünemez.
Tarımsal arazilerin bu niteliği şerh konulmak üzere Bakanlık tarafından ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir. Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin hesaplanmasında, aynı kişiye ait ve Bakanlıkça aralarında ekonomik bütünlük bulunduğu tespit edilen tarım arazileri birlikte değerlendirilir. (…) Bilimsel gelişmeler ve günün koşullarına göre bu Kanuna ekli (1) sayılı listede Cumhurbaşkanı hükmü ile değişiklik yapılabilir.(3)(4)
––––––––––––––
(1) 30/4/2014 günlü ve 6537 sayılı Yasanın 4 üncü maddesiyle bu maddenin başlığı“Tarım arazilerinin sınıflandırılması ve arazi parsel büyüklüklerinin belirlenmesi” iken metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
(2) Bu maddeye bağlı Ek-1 Sayılı Liste için Yasanın sonuna bakınız.
(3)2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan“Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
(4)28/10/2020 günlü ve 7255 sayılı Yasanın 17 nci maddesi ile 8/A maddesinin birinci fıkrasının beşinci cümlesi yürürlükten kaldırılmıştır.
9518-2
Mirasa konu tarımsal araziler ile (…) tarımsal arazilerin devri(1)
Madde 8/B –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Mirasa konu (…) tarımsal arazilerde mülkiyetin devri esastır.(1)
Mirasçılar arasında anlaşma sağlanması hâlinde, mülkiyeti devir işlemleri mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde tamamlanır. Devir işlemlerinin bir yıl içinde tamamlanmaması ve 8/C maddesinin ikinci fıkrasına göre yasal aşama açılmaması hâlinde, bu Yasanın 8/Ç maddesi hükümleri uygulanır.
(Ek fıkra: 28/10/2020-7255/18 md.)Tarım arazilerinde; ifraz, hisselendirme, pay temliki, elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi, elbirliği mülkiyetinin devri, paylı mülkiyet olarak intikal, taksim ve vasıf değişikliği işlemleri Bakanlığın izni ile yapılır.
Devrin yapılacağı mirasçı
Madde 8/C –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Mirasçılar, terekede bulunan tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazinin mülkiyeti hakkında;
A) Bir mirasçıya veya yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerini karşılaması hâlinde birden fazla mirasçıya devrini,
B) 22/11/2001 günlü ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 373 üncü ve devamı maddelerine göre kuracakları aile malları ortaklığına veya kazanç paylı aile malları ortaklığına devrini,
C) Mirasçıların tamamının miras payı oranında hissedarı oldukları 13/1/2011 günlü ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kuracakları limited şirkete devrini,
Ç) Mülkiyetin üçüncü kişilere devrini,
Kararlaştırabilirler.
Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamadığı takdirde, mirasçılardan her biri yetkili sulh hukuk yargı makamı nezdinde yasal aşama açabilir. Bu durumda sulh hukuk hâkimi tarımsal arazi veya yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin;
A) Kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutulmak suretiyle tespit edilen ehil mirasçıya tarımsal gelir değeri üzerinden devrine, birden çok ehil mirasçının bulunması hâlinde, öncelikle asgari geçimini bu yeter gelirli tarımsal arazilerden sağlayan mirasçıya, bunun bulunmaması hâlinde bu mirasçılar arasından en yüksek bedeli teklif eden mirasçıya devrine, ehil mirasçı olmaması hâlinde, mirasçılar arasından en yüksek bedeli teklif eden mirasçıya devrine hüküm verir.
B) Birden fazla ehil mirasçı olması ve bu mirasçıların miras dışı tarımsal arazilere sahip olması hâlinde, bu mirasçıların mevcut arazilerini yeter gelirli büyüklüğe ulaştırmak veya bu arazilerin ekonomik olarak işletilmesine katkı sağlamak amacıyla hâkim, tarım arazilerinin yeter gelir büyüklüğünü aramaksızın bu mirasçılara devrine hüküm verebilir.
C) Mirasa konu yeter gelirli tarımsal arazinin kendisine devrini talep eden mirasçı bulunmadığı takdirde, hâkim satışına hüküm verir.
Bu suretle yapılacak satış sonucu elde edilen gelir, mirasçılara payları oranında paylaştırılır.
Yeter gelirli tarımsal araziler birden çok yeter geliri sağlayan tarımsal arazi büyüklüğüne bölünebiliyorsa, sulh hukuk hâkimi bunlardan her birinin mülkiyetinin, yukarıda belirtilen hükümler çerçevesinde mirasçılara ayrı ayrı devrine hüküm verebilir.
Ehil mirasçıya ait nitelikler, Bakanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
_______________
(1) 28/10/2020 günlü ve 7255 sayılı Yasanın 18 inci maddesi ile 8/B maddesinin başlığında yer alan “yeter gelirli” ibaresi madde başlığından, birinci fıkrasında yer alan “tarımsal arazi ve yeter gelirli” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
9518-3
Yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin mirasçılardan birine devredilmesinden itibaren yirmi yıl içinde bu arazilerden tamamının veya bir kısmının tarım dışı kullanım nedeniyle değerinde artış meydana gelmesi hâlinde; devir tarihindeki arazinin parasal değeri tarım dışı kullanım izni verilen tarihe göre yeniden hesaplanır. Bulunan değer ile arazinin yeni değeri arasındaki fark, diğer mirasçılara payları oranında arazinin mülkiyetini devralan mirasçı tarafından ödenir.
İhbar yükümlülüğü ve yargı mercii tarafından devir yapılması
Madde 8/Ç –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin 8/B maddesinde belirtilen sürede devredilmediğinin kamu kurum veya kuruluşları ile finans kurumları tarafından öğrenilmesi hâlinde, vaziyet, bu kurum veya kuruluşlar tarafından derhâl Bakanlığa bildirilir. Bakanlık bu Yasa hükümlerinin uygulanması için mirasçılara üç ay süre verir. Verilen süre sonunda devir olmaması hâlinde, Bakanlık resen veya bildirim üzerine bu yerlerin istemde bulunan ehil mirasçıya, ehil mirasçı olmaması hâlinde en fazla teklifi veren istekli mirasçıya devri, aksi hâlde üçüncü kişilere satılması için ilgili sulh hukuk yargı makamı nezdinde yasal aşama açabilir.
Sulh hukuk yargı mercileri nezdinde mirasçılar veya Bakanlıkça bu Yasa kapsamında açılacak davalar her türlü resim ve harçtan muaftır.
Diğer mirasçıların paylarının ödenmesi
Madde 8/D –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Sulh hukuk hâkimi, mülkiyetin devrini uygun bulduğu mirasçıya, diğer mirasçıların miras paylarının bedelini yargı mercii veznesine depo etmek üzere altı aya kadar süre verir.
Mirasçı tarafından talep edilmesi hâlinde altı ay ek süre verilebilir. Belirlenen süreler içinde bedelin depo edilmemesi ve devir hususunda istekli başka mirasçı bulunmaması hâlinde sulh hukuk hâkimi, tarımsal arazinin veya yeter gelirli tarımsal arazinin açık artırmayla satılmasına hüküm verir.
Kendisine yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyeti devredilen mirasçılardan, diğer mirasçıların paylarının karşılığını öz kaynakları ile ödeyemeyecek durumda olanların bu ödemeleri gerçekleştirmek için bankalardan kullanacakları kredilere Bakanlığın ilgili yıl bütçesine bu amaçla konulacak ödenekten karşılanmak üzere faiz desteği verilebilir. Verilecek kredi miktarı diğer mirasçıların payları karşılığı tutarın toplamından fazla olamaz. Bu fıkra uyarınca verilecek kredilere ve yapılacak faiz desteğine ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.(1)
Taşınırların devri
Madde 8/E –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyeti kendisine devredilen kişi, bu araziler için mecburi olan araç, gereç ve hayvanların mülkiyetinin gerçek değerleri üzerinden kendisine devredilmesini isteyebilir.
8/C maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükmü gereğince mirasçılar arasında limited şirket kurulması hâlinde yeter gelirli tarımsal araziler için gerekli olan taşınırlar da şirket mal varlığına dâhil edilir.
–––––––––––––––––––
(1)2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan“Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın ve Bakanlığın müşterek teklifi üzerine Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
9518-4
Ölüme bağlı tasarruf ile düzenleme
Madde 8/F –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin kendisine devredilmesini isteyen ve buna ehil tek mirasçı olduğu anlaşılan mirasçının bu konudaki istem hakkı, ölüme bağlı tasarrufla ortadan kaldırılamaz.
Mirastan çıkarma, mirastan yoksunluk ve mirastan feragat hâlleri saklıdır.
Birden çok mirasçıda devir koşullarının bulunması hâlinde, kendisine devir yapılacak mirasçı ölüme bağlı tasarrufla belirlenebilir. Belirlenen bu mirasçıya itiraz edilmesi hâlinde, ehil mirasçı sulh hukuk hâkimi tarafından belirlenir.
Yeter gelirli tarımsal arazi yönetiminin tedbiren verilmesi
Madde 8/G –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Ayırt etme gücüne sahip olmayan küçük mirasçı bulunması hâlinde hâkim, yeter gelirli tarımsal arazilerin yönetimini yasal aşama sonuçlanana kadar ehil gördüğü mirasçılardan birine veya üçüncü bir kişiye tedbiren verebilir. Bu takdirde, elde edilen tarımsal gelir, işletme masrafları düşüldükten sonra mirasçılar arasında payları oranında dağıtılır.
Denkleştirme
Madde 8/Ğ – (Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Kendisine yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyeti devredilen mirasçının, devir sebebiyle diğer mirasçılara payları karşılığı ödemesi gereken bedel ile miras bırakanın borcu dolayısıyla daha önce yeter gelirli tarımsal arazi üzerinde kurulmuş bulunan rehin konusu alacaklar birbiriyle denkleştirilir. Bakiye bir tutar kalırsa diğer mirasçılara payları oranında ödenir.
Yan sınai işletme
Madde 8/H –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Yeter gelirli tarımsal arazilere sıkı şekilde bağlı bir yan sınai işletme mevcut ise yan sınai işletme ile yeter gelirli tarımsal arazilerin mülkiyeti bir bütün olarak istemde bulunan ve ehil görülen mirasçıya gerçek değeri üzerinden devredilir.
Mirasçılardan birinin itiraz etmesi veya birden çok mirasçının kendilerine devir istemesi hâlinde sulh hukuk hâkimi yeter gelirli tarımsal arazi ve yan sınai işletmenin ekonomik gelir ve bütünlüğünü sürdürme imkânını ve mirasçıların kişisel durumlarını göz önünde bulundurarak yan sınai işletmenin birlikte veya ayrı olarak devrine ya da satışına hüküm verir.
8/C maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi gereğince mirasçılar arasında limited şirket kurulması hâlinde yeter gelirli tarımsal arazilere sıkı şekilde bağlı olan yan sınai işletme de şirketin mal varlığına dâhil edilir.
İstisnalar ve muafiyetler
Madde 8/I – (Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
8/C maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi gereğince kurulacak limited şirketlerin tescil işlemi tamamlanıncaya kadar yapılacak işlemler harçlardan, bu işlemlerle ilgili düzenlenecek kâğıtlar damga vergisinden müstesnadır.
Türk Ticaret Yasasında yer alan limited şirket kurulmasına ilişkin sermaye ve diğer şartlar, 8/C maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi gereğince kurulacak limited şirketler için aranmaz.
9519
Tarımsal arazilerin mülkiyetinin devri konusunda mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde anlaşmaları hâlinde mirasçılar, bu taşınmazların devri ile ilgili yapılacak işlemlere ilişkin harçlardan ve bu işlemlerle ilgili düzenlenecek kâğıtlara ilişkin damga vergisinden muaftır.(1)
(Ek fıkra: 28/10/2020-7255/19 md.)Tarım arazilerinde asgari tarımsal arazi büyüklüğünün altındak_ payların paydaşlara aynen devri halinde paydaşlar, bu taşınmazların devri ile ilgili yapılacak işlemlere ilişkin harçlardan, bu işlemlerle ilgili düzenlenecek kâğıtlara ilişkin damga vergisinden ve tapu döner sermaye ücretlerinden muaftır.
Önalım hakkı
Madde 8/İ –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
8/C maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca aile malları ortaklığı veya kazanç paylı aile malları ortaklığı kurulduğu takdirde, ortaklardan birinin payını üçüncü bir kişiye satması hâlinde, diğer ortaklar önalım hakkına sahiptir.
(Mülga fıkra: 28/10/2020-7255/20 md.)
Önalım hakkının kullanılmasında Türk Medenî Kanunu hükümleri uygulanır.
Sona erme ve tasfiye
Madde 8/J –(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
8/C maddesinin birinci fıkrasına göre kurulan aile malları ortaklığının, kazanç paylı aile malları ortaklığının veya limited şirketin; herhangi bir nedenle sona ermesi ve tasfiye olması hâlinde, bu ortaklıklara veya limited şirketlere ait tarımsal araziler, yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin altında kalacak şekilde bölünemez.
Tarımsal arazi edindirme iş ve işlemleri
Madde 8/K – (Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)
Bakanlık, yeter gelirli tarımsal arazileri ekonomik, ekolojik ve sosyal açıdan azami oranda verimli kılmak ve yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğünü artırmak için gerekli tedbirleri alır.
Ayrıca; tarım arazilerinin değerinin tespiti, kredi temini, ortakçılık, yarıcılık, kiracılık işlerinin düzenlenmesi, kira bedellerinin tespiti ve üretime yönlendirilmesi, arz talep listelerinin oluşturulması, alıcı, satıcı ve kiracıların anlaşmaları konusunda doğrudan aracılık yapılması, bu alanda ilgili kamu idareleri ile yürütülecek politikalar konusunda iş birliği yapılması ve kredi işlemlerine teknik destek sağlanması gibi iş ve işlemleri yapar veya yaptırır. Bu Yasanın uygulanması ile ilgili olarak, ihtiyaç duyulması hâlinde, yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğünün altındaki tarımsal arazileri yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğüne çıkarmak veya mülkiyetten kaynaklanan ihtilafları gidermek amacıyla kamulaştırma, alım ile satım işlemleri Bakanlığın talebi üzerine Maliye Bakanlığınca ilgili mevzuatına göre yerine getirilir. Kamulaştırma ve alım işlemleri gerektiğinde Hazineye ait taşınmazların trampası suretiyle de yapılabilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Toprakların Korunması ve Arazi Kullanımı
Toprakların korunması
Madde 9 –Arazi kullanımını gerektiren her türlü girişim ve yatırım sürecinde toprakların korunması, doğal ve yapay olaylar sonucu meydana gelen toprak kayıplarının önlenmesi; arazi kullanım plânları, tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projeleri ile toprak koruma projelerinin uygulamaya konulması ile sağlanır.
______________
(1)28/10/2020 günlü ve 7255 sayılı Yasanın 19 uncu maddesi ile 8/I maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Yeter gelirli tarımsal arazilerin mülkiyetinin devri konusunda anlaşmaları” ibaresi “Tarımsal arazilerin mülkiyetinin devri konusunda mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde anlaşmaları” şeklinde değiştirilmiştir.
9520
Arazi kullanım plânlarının yapılması
Madde 10 –Arazi kullanım plânları ile ülkesel ve bölgesel plânlamalara temel oluşturan ve diğer fizikî plânlamalara veri teşkil eden; su potansiyeli, toprak veri tabanı ve haritaları esas alınarak çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda toprağın niteliği, arazinin yeteneği ve diğer arazi özellikleri gözetilerek uygun arazi kullanım şekilleri belirlenir.
Bakanlık tarafından hazırlanan veya hazırlattırılan arazi kullanım plânlarında; yerel, bölgesel ve ülkesel ölçekte tarım arazileri, mera arazileri, orman arazileri, özel kanunlarla belirlenen alanlar, yerleşim alanları, sosyal ve ekonomik amaçlı altyapı tesisleri ile diğer arazi kullanım şekillerine yer verilir. Bakanlık, arazi kullanım plânlarının hazırlanmasını ihtiyaca göre valiliklere devredebilir.
Özel kanunlarla belirlenen veya belirlenecek alanlarda, ilgili yasa hükümleri saklı kalmak kaydı ile arazi kullanım plânlarında yer verilen kullanım şekilleri, ilgili kanunlar kapsamında sorumlu bakanlık veya kuruluşlar tarafından değerlendirilir.
Tarım arazileri, bu Kanunda belirtilen istisnalar hariç olmak üzere, arazi kullanım plânlarında belirtilen amaçları dışında kullanılamaz.
Arazi kullanım plânının hazırlanmasına ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projelerinin hazırlanması
Madde 11 –Tarım arazilerinde toprağın kimyasal, fiziksel ve biyolojik özelliklerinin sürekli üretim sağlayacak şekilde korunarak kullanımı için, en az bir ziraat mühendisi sorumluluğunda tarımsal amaçlı arazi kullanım plân veya projeleri, valilikler tarafından hazırlanır veya hazırlattırılır.
Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân veya projelerinin hazırlanmasında, çiftçilerin ve arazi sahiplerinin görüşleri alınır.
Arazi sahipleri ve araziyi kullananlar, hazırlanan plân ve projelere uymakla yükümlüdür.
Tarımsal amaçlı arazi kullanım plân veya projelerinin uygulanacağı arazinin sınırları, büyüklüğü ve uygulama ile ilgili diğer usûl ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Toprak koruma projelerinin hazırlanması
Madde 12 –Toprağın bulunduğu yerde, doğal fonksiyonlarını sürdürebilmesinin sağlanması amacıyla korunması esastır.
Kentsel yerleşim amaçlı imar plânı bulunan yerler dışında, mecburi olarak kazı veya dolgu gerektiren herhangi bir arazi kullanım faaliyeti sonucu toprak kayıpları ve arazi bozulmaları söz konusu ise araziyi kullananlar tarafından toprak koruma projeleri hazırlanır veya hazırlattırılır.
Toprak koruma projeleri arazi bozulmalarını ve toprak kayıplarını önlemek için gerekli olan sekileme, çevirme, koruma duvarı, bitkilendirme, arıtma, drenaj gibi imalat, inşaat ve kültürel tedbirleri içerir, en az bir ziraat mühendisi sorumluluğunda hazırlanır ve valilik tarafından onaylanır.
Heyelan, sel ve rüzgar gibi doğal olaylar sonucu meydana gelen toprak kayıplarını önlemek için valilikler, toprak koruma projelerini hazırlatarak uygulamasını yapar veya yaptırır.
9521/9522-1
Toprak koruma projelerinin gerekliliği, hazırlanması, uygulanması, yetki ve sorumlulukların belirlenmesi ile ilgili usûl ve esaslar, Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Tarım arazilerinin amaç dışı kullanımı
Madde 13 –Mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri ile sulu tarım arazileri tarımsal üretim amacı dışında kullanılamaz.
Ancak, alternatif alan bulunmaması ve Kurulun uygun görmesi şartıyla;
A) Savunmaya yönelik stratejik ihtiyaçlar,
B) Doğal afet sonrası ortaya çıkan geçici yerleşim yeri ihtiyacı,
C) Petrol ve doğal gaz arama ve işletme faaliyetleri,
Ç) İlgili bakanlık tarafından kamu yararı hükmü alınmış madencilik faaliyetleri,
D) Bakanlıklarca kamu yararı hükmü alınmış plân ve yatırımlar,
E)(Ek: 31/1/2007-5578/3 md.)Kamu yararı gözetilerek yol altyapı ve üstyapısı faaliyetlerinde bulunacak yatırımlar,
F)(Ek: 26/3/2008-5751/1 md.)Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun talebi üzerine 20/2/2001 günlü ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca yenilenebilir enerji kaynak alanlarının kullanımı ile ilgili yatırımları,
G)(Ek: 26/3/2008-5751/1 md.)Jeotermal kaynaklı teknolojik sera yatırımları,
İçin bu arazilerin amaç dışı kullanım taleplerine, toprak koruma projelerine uyulması kaydı ile Bakanlık tarafından izin verilebilir.(Ek cümle: 31/1/2007-5578/3 md.)Bakanlık bu yetkisini valiliklere devredebilir.
Mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileri ile sulu tarım arazileri dışında kalan tarım arazileri; toprak koruma projelerine uyulması kaydı ile valilikler tarafından tarım dışı kullanımlara tahsis edilebilir.
Tarımsal amaçlı yapılar için, projesine uyulması şartıyla ihtiyaç duyulan miktarda her sınıf ve özellikteki tarım arazisi valilik izni ile kullanılır.
(Ek fıkra: 28/10/2020-7255/21 md.)İmar planlarında tarımsal niteliği korunacak alan olarak ayrılan yerler ile kamu yararı hükmü alınarak tarım dışı amaçla kullanım izni verilen yerler, yeniden izin alınmaksızın bu amaç dışında kullanılamaz ve planlanamaz. Ancak yerleşim alanlarının gelişim alanı ihtiyaçlarını karşılamak için izin verilerek planlanmış alanlarda yeniden izin şartı aranmaz.
Birinci fıkranın (c) ve (ç) bentleri kapsamında izin alan işletmeciler, faaliyetlerini çevre ve tarım arazilerine zarar vermeyecek şekilde yürütmekle ve kendilerine tahsis edilen yerleri tahsis süresi bitiminde eski vasfına getirmekle yükümlüdürler.
Bu madde kapsamında valiliklerce verilen kararlara yapılan itirazlar, Bakanlık tarafından değerlendirilerek karara bağlanır.
Tarım arazilerinin korunması ve amaç dışı kullanımına dair uygulamaların usûl ve esasları yönetmelikle düzenlenir.(1)
Tarımsal potansiyeli yüksek büyük ovaların belirlenmesi ve korunması
Madde 14 –Tarımsal üretim potansiyeli yüksek, erozyon, kirlenme, amaç dışı veya yanlış kullanımlar gibi çeşitli nedenlerle toprak kaybı ve arazi bozulmalarının hızlı geliştiği ovalar; kurul veya kurulların görüşü alınarak, Cumhurbaşkanı hükmü ile büyük ova koruma alanı olarak belirlenir.(2)
––––––––––––––
(1) 30/4/2014 günlü ve 6537 sayılı Yasanın 6 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan “tüzükle” ibaresi “yönetmelikle” şeklinde değiştirilmiştir.
(2)2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan“Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
9522/9522-2
Büyük ovalardaki koruma ve geliştirme amaçlı tarımsal altyapı projeleri ve arazi kullanım plânları, kurul veya kurulların görüşleri dikkate alınarak, Bakanlık ve valilikler tarafından öncelikle hazırlanır veya hazırlattırılır.
Büyük ovalarda bulunan tarım arazileri hiçbir surette amacı dışında kullanılamaz. Ancak alternatif alan bulunmaması, kurul veya kurullarca uygun görüş bildirilmesi şartıyla;
A) Tarımsal amaçlı yapılar,
B) Bakanlık ve talebin ilgili olduğu Bakanlıkça ortaklaşa kamu yararı hükmü alınmış faaliyetler,
İçin tarım dışı kullanımlara Bakanlıkça izin verilebilir.
(Ek fıkra: 28/10/2020-7255/22 md.)Bu madde kapsamında izin verilen yerler, yeniden izin alınmaksızın bu amaç dışında kullanılamaz ve planlanamaz. Ancak yerleşim alanlarının gelişim alanı ihtiyaçlarını karşılamak için izin verilerek planlanmış alanlarda yeniden izin şartı aranmaz.
Büyük ova koruma alanlarının belirlenmesi ve korunmasına ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle düzenlenir.(1)
Erozyona duyarlı alanların belirlenmesi ve korunması
Madde 15 –Doğal ve yapay olaylar sonucu toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri bozulmuş veya bozulma ihtimali olan araziler ile millenmeden önemli derecede etkilenen baraj, gölet ve benzeri rezervuar havzalarında toprak kayıplarını ve millenmeyi önlemek, koruma, geliştirme ve kullanmayı esas alan teknikleri yerleştirmek amacıyla, Cumhurbaşkanıkararı ile erozyona duyarlı alanlar belirlenir.(2)
Erozyona duyarlı arazilerin belirlenmesi ve korunması amacıyla bu arazilerin kullanım plânları ve altyapı projeleri; kurulların görüşleri dikkate alınarak, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyet alanları ile sınırlı olmak kaydıyla, kamu kuruluşlarının birbirlerine bağlı hizmetlerini aksatmayacak şekilde bir uyum ve zaman plânlaması içerisinde, havza bazında ilgili kamu kuruluşları tarafından yapılır veya yaptırılır.
Bu amaçla yapılan veya yaptırılan rüzgar perdeleri, sekiler, sel oyuntusu önleme yapıları gibi fizikî yapıların korunması, arazi sahiplerine aittir.
Bakanlık; kurak, yarı kurak ve az yağışlı yerlerde iklim değişiklikleri ve insan faaliyetleri de dâhil olmak üzere, çeşitli nedenlerle toprak bozulması görülen çölleşmeye maruz alanlarda ilgili kamu kurum ve kuruluşları, sivil toplum örgütleri ile işbirliği yaparak gerekli önlemleri alır veya aldırır.
Erozyona duyarlı alanların belirlenmesi ve korunmasına ilişkin usûl ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.
Toprak kirliliğinin izlenmesi ve önlenmesi
Madde 16 –Valilikler, tarımsal veya tarım dışı faaliyetlerden kaynaklanan toprağı kirletici ve bozucu olumsuzlukların izlenmesi ve giderilmesi için gerekli önlemleri alır ve aldırır.
Toprağı kirletenlere 9.8.1983 günlü ve 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.
Arazi toplulaştırması ve dağıtımı
Madde 17 – (Mülga: 19/4/2018-7139/41 md.)
––––––––––––––
(1) 30/4/2014 günlü ve 6537 sayılı Yasanın 6 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan “tüzükle” ibaresi “yönetmelikle” şeklinde değiştirilmiştir.
(2)2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan“kurulların görüşü alınarak, Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
9523
BEŞİNCİ BÖLÜM
Özendirme, Denetim, Yaptırımlar, Gelir ve Giderler
Özendirme
Madde 18 –Toprağın korunması, üretim gücünün geliştirilerek sürdürülmesi, arazinin iyileştirilmesine yönelik toprak ıslahı ve tarla içi geliştirme etkinlikleri, yeteneğe uygun arazi kullanımı konularında projeye dayalı yatırım yapan, toprak işleme, sulama ve yetiştirme tekniklerini uygulayan üreticilere, tarımsal desteklemelerde öncelik verilir, yatırımları Bakanlık imkânlarıyla desteklenir.
Denetim
Madde 19 –Bu Yasanın uygulamasında denetim görevini Bakanlık, valilikler veya kurullar yapar ya da yaptırır. Bu Kanunda yer alan projeler ve izinlerle ilgili denetimler, proje ve izin onaylarının verilmesinden itibaren iki yıl içerisinde tamamlanarak sonucundan Bakanlık ve kurullara bilgi verilir. Uygulamada etüt, sınıflama, analiz gibi toprak ve arazi ile ilgili teknik konularda denetim görevini Bakanlık yapar veya yaptırır. Kurul üyesi kurum veya kuruluşlar ile sivil toplum kuruluşları tespit ettikleri arazi bozulmaları ve toprak kayıpları ile verilen iznin amacına uygun olmayan faaliyetler hakkında valiliklere ihbarda bulunabilir.
Valilikler konuyu inceleyerek, sonucu en geç bir ay içerisinde Bakanlığa ve ihbarı yapana bildirmek zorundadır.(1)
(Ek fıkra:28/10/2020-7255/23 md.)Yapılan denetimler sonucu aykırılık tespit edilmesi halinde bu vaziyet, tapu ayıtlarının beyanlar hanesine kaydedilmek üzere ilgili idaresince tapu dairesine en geç yedi gün içinde yazılı olarak bildirilir. Aykırılığın giderildiğine dair ilgili idaresince tapu dairesine bildirim yapılmadan beyanlar hanesindeki kayıt kaldırılamaz.
Tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerine aykırılık hâlinde uygulanacak cezalar ve yükümlülükler
Madde 20 – (Başlığı ile Birlikte Değişik: 28/10/2020-7255/24 md.)
Tarımsal amaçlı arazi kullanımlarında, tarımsal amaçlı arazi kullanım plân ve projelerine uyulması zorunludur.
Bu plân veya projelere aykırı hareket edilmesi halinde valilikçe resen tespit yaptırılarak sorumlulara; bin Türk Lirasından az olmamak kaydıyla bozulan arazinin her metrekaresi için on Türk Lirası idarî para cezası uygulanarak projeye uygunluk sağlanması için azami iki ay süre verilir. Büyük ova koruma alanlarındaki bu cezalar iki katı olarak uygulanır. Bu sürenin sonunda aykırı kullanımların devam etmesi hâlinde; valilikçe faaliyet durdurulur ve birinci cümlede belirtilen idarî para cezası üç katı olarak uygulanır.
İzinsiz bütün yapılar, masrafları Bakanlıkça karşılanmak kaydıyla, bir ay içinde belediyeler veya il özel idarelerince yıkılır ve taşınmazlar tarımsal üretime uygun hale getirilir. Arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için yıkım ve temizleme masrafları sorumlulardan Bakanlıkça genel hükümlere göre tahsil edilir.
Hakkında yıkım hükmü alınmış olmasına rağmen bir ay içinde belediye veya il özel idarelerince yıkılmayan yapılar, yıkım masrafları Bakanlıkça karşılanmak üzere Bakanlıkça yıkılabilir veya yıktırılabilir. Yıkım masrafları %100 fazlası ile ilgili belediye veya il özel idaresinden tahsil edilir. Bu şekilde tahsil edilememesi halinde ilgisine göre Hazine ve Maliye Bakanlığı veya İller Bankası Anonim Şirketi tarafından belediye veya il özel idaresinin 2/7/2008 günlü ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Yasa gereğince aktarılan paylarından kesilerek, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere takip eden ayın sonuna kadar Bakanlık muhasebe birimi hesabına aktarılır.
Verilen iki aylık süre sonunda valiliğin yaptıracağı tespitlerle plân veya projelere uyulduğu ve arazi tahribatının durduğu ve tarımsal üretime uygun hale getirildiği belirlenirse sınırlama ve hak mahrumiyetleri ortadan kalkar.
Tarım arazilerinin amacı dışında kullanılmasına ve toprak koruma projelerine uyulmamasına ilişkin cezalar ve yükümlülükler
Madde 21-(Başlığı ile Birlikte Değişik: 28/10/2020-7255/25 md.)
Tarımsal amaçlı yapılarda ve tarım dışı arazi kullanımlarında izin alınması ve toprak koruma projelerine uyulması zorunludur.
Tarımsal amaçlı yapılara ve tarım dışı arazi kullanımına izinsiz başlanılması, alınan izne uygun kullanılmaması veya hazırlanan toprak koruma projelerine uyulmaması halinde, aşağıdaki işlemler gerçekleştirilir ve yaptırımlar uygulanır:
_________
(1)28/10/2020 günlü ve 7255 sayılı Yasanın 23 üncü maddesi ile 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan “projelerle ilgili denetim örnekleme yöntemiyle yapılır ve” ibaresi “projeler ve izinlerle ilgili denetimler, proje ve izin onaylarının verilmesinden itibaren iki yıl içerisinde tamamlanarak” şeklinde, dördüncü cümlesinde yer alan “ilgili” ibaresi “verilen iznin amacına uygun olmayan” şeklinde, beşinci cümlesinde yer alan “üç ay içerisinde,” ibaresi “bir ay içerisinde Bakanlığa ve” şeklinde değiştirilmiştir.
9524
A) Arazi kullanımı için izinsiz işe başlanılması ya da alınan izne uygun kullanılmaması halinde; valilik işi tamamen durdurur, yapılan iş tamamlanmış ise kullanımına izin verilmez.
Arazi sahibine veya araziyi bozana bin Türk Lirasından az olmamak kaydıyla, kullanılan veya zarar verilen alanın her metrekaresi için on Türk Lirası idarî para cezası verilir. Büyük ova koruma alanlarında bu ceza iki katı olarak uygulanır. İdarî para cezasının tebliğinden itibaren bir ay içinde başvurularak 13 üncü veya 14 üncü maddelerdeki izinlerin alınması şartıyla işin tamamlanmasına, bitmiş ise kullanımına izin verilebilir. Başvuru yapmayanlara veya izin talepleri uygun görülmeyenlere, izinsiz bütün yapılarını yıkması ve araziyi tarımsal üretime uygun hale getirmesi için iki ay süre verilir.
Verilen süre içinde izinsiz yapıların yıkılmadığı ve arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmediğinin Bakanlık birimlerince tespit edilmesi hâlinde; valilikçe faaliyet durdurulur ve bu bendin ikinci cümlesinde belirtilen idarî para cezası üç katı olarak uygulanır. İzinsiz bütün yapılar, masrafları Bakanlıkça karşılanmak kaydıyla, bir ay içinde belediyeler veya il özel idarelerince yıkılır ve taşınmazlar tarımsal üretime uygun hale getirilir. Arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için yıkım ve temizleme masrafları sorumlulardan Bakanlıkça genel hükümlere göre tahsil edilir.
B) Toprak koruma projelerine aykırı hareket edilmesi halinde valilik tarafından bin Türk Lirasından az olmamak kaydıyla, bozulan arazinin her metrekaresi için on Türk Lirası idarî para cezası uygulanır ve projeye uygunluk sağlanması için azami iki ay süre verilir. Büyük ova koruma alanlarında bu ceza iki katı olarak uygulanır.
Bu sürenin sonunda aykırı kullanımların devam etmesi hâlinde; valilikçe faaliyet durdurulur, verilen kullanım izni iptal edilir ve bu bendin birinci cümlesinde belirtilen idarî para cezası üç katı olarak uygulanır. İzinsiz bütün yapılar, masrafları Bakanlıkça karşılanmak kaydıyla, bir ay içinde belediyeler veya il özel idarelerince yıkılır ve taşınmazlar tarımsal üretime uygun hale getirilir. Arazinin tarımsal üretime uygun hale getirilmesi için yıkım ve temizleme masrafları sorumlulardan Bakanlıkça genel hükümlere göre tahsil edilir.
İkinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca hakkında yıkım hükmü alınmış olmasına rağmen bir ay içinde belediye veya il özel idarelerince yıkılmayan yapılar, yıkım masrafları Bakanlıkça karşılanmak üzere Bakanlıkça yıkılabilir veya yıktırılabilir. Yıkım masrafları %100 fazlası ile ilgili belediye veya il özel idaresinden tahsil edilir.
Bu şekilde tahsil edilememesi halinde ilgisine göre Hazine ve Maliye Bakanlığı veya İller Bankası Anonim Şirketi tarafından belediye veya il özel idaresinin 5779 sayılı Yasa gereğince aktarılan paylarından kesilerek, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere takip eden ayın sonuna kadar Bakanlık muhasebe birimi hesabına aktarılır.
Toprak koruma projelerinin hazırlatılmaması, yetersizliği veya zamanında gerekli tadilatların yapılmaması sonucu arazi tahribi veya toprak kayıpları olması halinde meydana gelecek zararlardan; proje hazırlanmasına gerek olmadığına hüküm verenler, proje hazırlanmış ise projeyi hazırlayan ve onaylayanlar sorumludur.
Tarım arazilerini, tescili mümkün olmayan fiili hisseler oluşturarak arazinin hisselere
Tekabül ettiği kabul edilen kısımlarının zilyetliğini, bir özel hukuk tüzel kişisinin faaliyeti kapsamında bu tüzel kişiyle üyelik veya ortaklık ilişkisi kurarak devretmek veya bu işlere aracılık etmek suretiyle arazinin bütünlüğünün bozulmasına ve amacı dışında kullanılmasına yol açma verenlere bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yüz günden bin güne kadar adli para cezası verilir. Ayrıca bu tüzel kişi hakkında elli bin Türk Lirasından iki yüz elli bin Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir. Tarım arazisinin bütünlüğünün sağlanması ve tarımsal üretime uygun duruma getirilmesi halinde, bu fıkra uyarınca kamu davası açılmaz, açılmış olan kamu davası düşer, mahkum olunan ceza bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar.
19 uncu ve 20 nci maddeler ile bu maddenin uygulanmasında kusurlu bulunan sorumlular, fiillerinin niteliğine göre 26/9/2004 günlü ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun kamu görevlilerine ait hükümleri uyarınca cezalandırılırlar.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından çıkarılan yönetmelik ile belirlenir.
İdarî cezalara itiraz ve para cezalarının tahsili
Madde 22 – (Değişik: 23/1/2008 – 5728/577 md.)
Bu Kanunda yazılı olan idarî cezalar mahallî mülkî amir tarafından verilir.
Gelir ve giderler
Madde 23 –Bu Yasa hükümlerine göre tahsil edilen her türlü gelir ve cezalar, genel bütçeye gelir kaydedilir. Yasanın uygulanmasına ilişkin gerekli ödenek Bakanlık bütçesinde öngörülür.
9525
ALTINCI BÖLÜM
(…)(1)Yönetmelikler, Değiştirilen,
Geçici ve Son Hükümler
Yönetmelikler(2)
Madde 24-(Değişik: 2/7/2018-KHK/700/170 md.)
Bu Yasanın uygulanmasına dair yönetmelikler ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak Bakanlık tarafından yürürlüğe konulur.
Madde 25 – (3.5.1985 günlü ve 3194 sayılı İmar Kanunu ile ilgili olup yerine işlenmiştir.)
Madde 26 – (21.6.1987 günlü ve 3402 sayılı Kadastro KanunuIle ilgili olup yerine işlenmiştir.)
Madde 27 – (25.2.1998 günlü ve 4342 sayılı Mera KanunuIle ilgili olup yerine işlenmiştir.)
Ek Madde 1 –(Ek: 31/1/2007-5578/5 md.)
Bakanlık, bu Yasanın uygulamasında ihtiyaç duyulacak her türlü eğitim faaliyetini düzenleyebilir ve eğitim sonrası sertifika verebilir.
Geçici Madde 1 –11.10.2004 tarihinden önce tarım arazileri; gerekli izinler alınmadan tarım dışı amaçlı kullanıma açılmış ve tarımsal bütünlüğü bozmuyor ise söz konusu arazinin istenilen amaçla kullanımı için, altı ay içerisinde Bakanlığa müracaat edilmesi, hazırlanacak toprak koruma projesine uyulması ve tarım dışı kullanılan tarım arazilerinin her metre karesi için beş Yeni Türk Lirası ödenmesi şartıyla izin verilir.
Geçici Madde 2 –Çiftçi kayıt sistemi oluşturulması amacıyla, ilgililerin isteği üzerine tarım arazilerinin veraset intikal ve cins tashihi işlemleri için; Veraset İntikal Vergisi, tapu harcı, döner sermaye ücreti ve her türlü vergi ve kesintiler bu Yasanın yürürlüğe girmesinden itibaren iki yıllık süre içinde alınmaz.
Geçici Madde 3 – (Ek: 31/1/2007-5578/6 md.; Mülga: 26/3/2008-5751/2 md.)
Geçici Madde 4 – (Ek: 26/3/2008-5751/2 md.)
11/10/2004 tarihinden önce, gerekli izinler alınmadan tarım dışı amaçlı kullanıma açılmış bulunan arazilerin tarımsal bütünlüğü bozmuyor ise istenilen amaçla kullanımı için, bu Yasanın yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde Bakanlığa başvurulması, hazırlanacak toprak koruma projesine uyulması ve tarım dışı kullanılan tarım arazilerinin her metre karesi için beş Yeni Türk Lirası ödenmesi şartıyla izin verilir.
Söz konusu arazi ve tesislerin istenilen amaçla kullanımı için çeşitli kurumlardan alınması gerekli ruhsat, izin gibi işlemler, Bakanlığa başvuru tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde tamamlanıncaya kadar başvuru sahipleri faaliyetlerine devam ederler.
Bu süreler içerisinde gerekli izinleri alamayanların üretim faaliyetleri ilgili idarelerce durdurulur.
Tarım arazisi vasfından çıkarılan araziler, ilgili kuruluşlarca başvuru sahibinin isteği doğrultusunda vasfını değiştirir.
Geçici Madde 5–(Ek: 30/4/2014-6537/8 md.)
Bu maddenin yayımı tarihinde mirasçılar arasında henüz paylaşımı yapılmamış tarımsal arazilerin devir işlemleri, bu maddeyi ihdas eden Kanundan önceki yasa hükümlerine göre tamamlanır.
Bu maddenin yayımı tarihinden önce tarımsal arazilerin paylaşımına ilişkin olarak açılmış ve hâlen devam etmekte olan davalarda, bu maddeyi ihdas eden Kanundan önceki yasa hükümleri uygulanır.
Bu maddenin yayımı tarihinden itibaren iki yıl içinde birinci fıkraya göre yapılacak devir işlemleri harçlardan müstesnadır. Bu süre Bakanlar Kurulu tarafından iki yıl uzatılabilir.
Geçici Madde 6–(Ek:4/7/2019-7181/21 md.)
19/7/2005 tarihinden önce onaylanmış 1/5000 veya 1/1000 ölçekli imar planları veya arsa vasfı kazanmış parseller ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce belirlenen onaylı köy ve/veya mezraların yerleşik alanı ve civarı ile yerleşik alanlar izinli kabul edilir.
Geçici Madde 7–(Ek:28/10/2020-7255/26 md.)
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl boyunca,20 nci ve 21 inci maddelere aykırı hareket edenlere, aykırılığın tarımsal amaçlı yapı olması hâlinde mezkûr maddelerde öngörülen idarî para cezalarının yarısı uygulanır.
Yürürlük
Madde 28 –Bu Yasa yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 29 –Bu Yasa hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
______________
(1) 2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle, bu bölüm başlığında yer alan “Tüzük ve” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) Bu madde başlığı “ Tüzük ve yönetmelikler” iken, 2/7/2018 günlü ve 700 sayılı KHK’nin 170 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
9526
(Ek: 30/4/2014-6537/5 md.)(1) SAYILI LİSTETÜRKİYE İL/İLÇE BAZINDAYETER GELİRLİ TARIMSAL ARAZİ BÜYÜKLÜKLERİİl/İlçeSulu Arazi
(Da)Kuru Arazi
(Da)Dikili Arazi
(Da)Örtüaltı Arazi
(Da)Aladağ70150103Ceyhan50160103Çukurova65150103Feke80175103İmamoğlu55120103Karaisalı70160103Karataş65175103Kozan50125103Pozantı90160103beyli90120103Sarıçam70120103Seyhan50120103Tufanbeyli95175103Yumurtalık50135103Yüreğir50160103Besni65160103Çelikhan55140103Gerger70170103Gölbaşı65165103Kahta70160103Merkez65160103Samsat70160103Sincik55140103Tut65150103Başmakçı70200103Bayat75175103Bolvadin65200103Çay80180103Çobanlar85200103Dazkırı75200103Dinar60200103Emirdağ65190103Evciler65180103Hocalar65190103İhsaniye65160103İscehisar100180103Kızılören60200103Merkez75190103Sandıklı70200103Sinanpaşa65155103Sultandağı60150103Şuhut65190103
9526-1
Diyadin100200103Doğubeyazıt100200103Eleşkirt80150103Hamur100200103Merkez80180103Patnos100200103Taşlıçay100200103Tutak100200103Ağaçören70190103Eskil70185103Gülağaç70195103Güzelyurt70195103Merkez75185103Ortaköy70175103Sarıyahşi80160103Göynücek75175103Gümüşhacıköy70160103Hamamözü85190103Merkez75170103Merzifon75160103Suluova75160103Taşova75200103Akyurt65170103Altındağ80200103Ayaş65200103Bala70165103Beypazarı60150103Çamlıdere90200103Çankaya90200103Çubuk100200103Elmadağ100200103Etimesgut90200103Evren75165103Gölbaşı100200103Güdül70200103Haymana70200103Kalecik70200103Kazan100175103Keçiören90200103Kızılcahamam90180103Mamak70200103Nallıhan70200103Polatlı70160103Pursaklar80170103Sincan70165103Ş. Koçhisar75200103Yenimahalle802001039526-2
Akseki70160103Aksu60130103Alanya100190103Demre70200103Döşemealtı65120103Elmalı75145103Finike70165103Gazipaşa70145103Gündoğmuş80165103İbradı90155103Kaş70165103Kemer70130103Kepez65140103Konyaaltı70165103Korkuteli75190103Kumluca70145103Manavgat65140103Muratpaşa70165103Serik60130103Çıldır85175103Damal100200103Göle100200103Hanak100200103Merkez100200103Posof70160103Ardanuç75200103Arhavi75200103Borçka80200103Hopa75200103Merkez70180103Murgul80200103Şavşat75200103Yusufeli80200103Bozdoğan65165103Buharkent60125103Çine65135103Didim60140103Germencik50125103İncirliova60135103Karacasu70190103Karpuzlu65165103Koçarlı50130103Köşk60140103Kuşadası50140103Kuyucak50120103Merkez50125103Nazilli501301039526-3
Söke50125103Sultanhisar55130103Yenipazar60165103Ayvalık60140103Balya100200103Bandırma60140103Bigadiç70160103Burhaniye70170103Dursunbey100200103Edremit60120103Erdek60180103Gömeç60170103Gönen80170103Havran80180103İvrindi90200103Kepsut80170103Manyas80170103Marmara80170103Merkez80170103Savaştepe80170103Sındırgı80200103Susurluk80170103Amasra80135103Kurucaşile60130103Merkez95135103Ulus85135103Beşiri60155103Gercüş65150103Hasankeyf65150103Kozluk60160103Merkez60155103Sason65170103Aydıntepe70180103Demirözü70180103Merkez70180103Bozüyük70170103Gölpazarı70170103İnhisar80170103Merkez80170103Osmaneli75140103Pazaryeri70145103Söğüt70145103Yenipazar70145103Adaklı1002001039526-4
Genç100200103Karlıova80170103Kiğı100200103Merkez100200103Solhan100200103Yayladere100200103Yedisu100200103Adilcevaz100185103Ahlat80170103Güroymak100200103Hizan100200103Merkez90200103Mutki90185103Tatvan90170103Dörtdivan95150103Gerede95195103Göynük95150103Kıbrıscık95190103Mengen95200103Merkez65140103Mudurnu90140103Seben95160103Yeniçağa95160103Ağlasun80200103Altınyayla85190103Bucak70120103Çavdır90200103Çeltikçi100185103Gölhisar85185103Karamanlı80200103Kemer90180103Merkez85170103Tefenni85175103Yeşilova90180103Büyükorhan85165103Gemlik70135103Gürsu75160103Harmancık100200103İnegöl55120103İznik75145103Karacabey65140103Keles75175103Kestel60150103M. Kemalpaşa80160103Mudanya60180103Nilüfer60135103Orhaneli701351039526-5
Orhangazi70135103Osmangazi75135103Yenişehir60130103Yıldırım70150103Ayvacık55120103Bayramiç60120103Biga55120103Bozcaada55130103Çan55120103Eceabat50120103Ezine55125103Gelibolu50120103Gökçeada60125103Lapseki55120103Merkez55120103Yenice60120103Atkaracalar60140103Bayramören80180103Çerkeş80155103Eldivan80190103Ilgaz80190103Kızılırmak80190103Korgun80185103Kurşunlu80170103Merkez80195103Orta80160103Şabanözü80155103Yapraklı70150103Alaca80150103Bayat75155103Boğazkale90145103Dodurga80150103İskilip100170103Kargı70160103Laçin100150103Mecitözü85150103Merkez85145103Oğuzlar95140103Ortaköy100200103Osmancık75155103Sungurlu70155103Uğurludağ100165103Acıpayam60200103Akköy55145103Babadağ75165103Baklan60190103Bekilli851651039526-6
Beyağaç100200103Bozkurt55140103Buldan50170103Çal60170103Çameli65200103Çardak65180103Çivril70200103Güney85180103Honaz60170103Kale60135103Merkez55135103Sarayköy50135103Serinhisar65190103Tavas60160103Bağlar65160103Bismil60160103Çermik70175103Çınar60145103Çüngüş90175103Dicle60155103Eğil65140103Ergani60135103Hani65140103Hazro60150103Kayapınar60150103Kocaköy60150103Kulp60170103Lice60150103Silvan65150103Sur60130103Yenişehir55130103Akçakoca75140103Cumayeri75130103Çilimli70120103Gölyaka85170103Gümüşova85155103Kaynaşlı70130103Merkez55200103Yığılca65180103Enez55130103Havsa50130103İpsala50125103Keşan50120103Lalapaşa55135103Meriç55140103Merkez50120103Süleoğlu55140103Uzunköprü501251039526-7
Ağın75175103Alacakaya100195103Arıcak90175103Baskil75160103Karakoçan85185103Keban90200103Kovancılar75130103Maden85175103Merkez70145103Palu75150103Sivrice95185103Çayırlı90200103İliç90200103Kemah100200103Kemaliye100195103Merkez85165103Otlukbeli80150103Refahiye85165103Tercan85165103Üzümlü80150103Aşkale100200103Aziziye(Ilıca)100190103Çat100200103Hınıs100200103Horasan100200103İspir100200103Karaçoban100200103Karayazı100200103Köprüköy80200103Narman100200103Oltu100200103Olur100190103Palandöken100200103Pasinler90200103Pazaryolu100180103Şenkaya95200103Tekman100200103Tortum90150103Uzundere80160103Yakutiye90190103Alpu60160103Beylikova60140103Çifteler60160103Günyüzü60140103Han75140103İnönü80140103Mahmudiye701451039526-8
Mihalgazi70145103Mihalıçcık65145103Odunpazarı60130103Sarıcakaya80145103Seyitgazi75150103Sivrihisar75150103Tepebaşı60130103Araban70150103İslahiye65135103Kargamış80190103Nizip65175103Nurdağı60140103Oğuzeli60140103Şahinbey70190103Şehitkamil65175103Yavuzeli70135103Alucra50120103Bulancak50120103Çamoluk50120103Çanakçı50120103Dereli50120103Doğankent50120103Espiye50120103Eynesil50120103Görele50120103Güce50120103Keşap50120103Merkez50120103Piraziz50120103Ş.Karahisar50120103Tirebolu50120103Yağlıdere50120103Kelkit70150103Köse100200103Kürtün90190103Merkez65150103Şiran90200103Torul80160103Çukurca90180103Merkez90180103Şemdinli90180103Yüksekova90180103Altınözü60175103Belen60165103Dörtyol60140103
9526-9
Erzin60140103Hassa60130103İskenderun55145103Kırıkhan55140103Kumlu55145103Merkez65140103Reyhanlı60140103Samandağ75140103Yayladağı70150103Aralık50150103Karakoyunlu50150103Merkez50150103Tuzluca50150103Aksu100155103Atabey100185103Eğirdir90200103Gelendost85170103Gönen85165103Keçiborlu90155103Merkez90155103Senirkent85150103Sütçüler90150103Şarkikaraağaç95140103Uluborlu90150103Yalvaç70150103Yenişarbademli90150103Arnavutköy55120103Avcılar55140103Başakşehir60140103Beykoz65145103Beylikdüzü60130103Büyükçekmece55120103Çatalca60130103Çekmeköy60140103Esenyurt80200103Kartal55120103Pendik60145103Sancaktepe55120103Silivri60200103Şile80170103Şişli60170103Tuzla80170103Aliağa55140103Balçova55120103Bayındır50135103Bergama60145103Beydağ651401039526-10
Bornova60140103Buca55140103Çeşme85170103Çiğli55135103Dikili55135103Foça55135103Gaziemir65135103Güzelbahçe55135103Karabağlar60185103Karaburun60185103Karşıyaka65135103Kemalpaşa65135103Kınık55140103Kiraz55140103Konak75200103Menderes55135103Menemen55135103Narlıdere55135103Ödemiş55120103Seferihisar55140103Selçuk65140103Tire55135103Torbalı55135103Urla55135103Afşin60140103Andırın80170103Çağlayancerit70155103Ekinözü70185103Elbistan60140103Göksun75175103Merkez60150103Nurhak65150103Pazarcık60185103Türkoğlu55120103Eflani70150103Eskipazar70150103Merkez70150103Ovacık70160103Safranbolu70150103Yenice70150103Ayrancı65140103Başyayla70155103Ermenek60150103Kazımkarabekir65160103Merkez70175103Sarıveliler70150103Akyaka90160103Arpaçay901601039526-11
Digor90160103Kağızman90150103Merkez90150103Sarıkamış90200103Selim90160103Susuz90160103Abana90200103Ağlı90200103Araç70130103Azdavay95200103Bozkurt90200103Cide70130103Çatalzeytin75145103Daday75175103Devrekani75160103Doğanyurt75200103Hanönü90185103İhsangazi75160103İnebolu80185103Küre75160103Merkez70160103Pınarbaşı75200103Seydiler70160103Şenpazar70175103Taşköprü70175103Tosya100200103Akkışla75135103Bünyan65155103Develi70155103Felahiye95170103Hacılar65200103İncesu65200103Kocasinan65200103Melikgazi65170103Özvatan100175103Pınarbaşı75200103Sarıoğlan65170103Sarız80155103Talas100200103Tomarza75155103Yahyalı60140103Yeşilhisar60180103Bahşılı100170103Balışeyh75150103Çelebi70165103Delice80160103Karakeçili70170103Keskin701451039526-12
Merkez100140103Sulakyurt90165103Yahşihan75150103Babaeski60125103Demirköy65150103Kofçaz65150103Lüleburgaz55120103Merkez60135103Pehlivanköy55135103Pınarhisar60135103Vize50135103Akçakent85175103Akpınar75150103Boztepe70140103Çiçekdağı85140103Kaman75155103Merkez85160103Mucur75155103Elbeyli55145103Merkez90200103Musabeyli55130103Polateli55135103Başiskele70140103Çayırova70145103Darıca70145103Derince70145103Dilovası70145103Gebze75180103Gölcük70140103İzmit75180103Kandıra75160103Karamürsel70160103Kartepe70145103Körfez70160103Ahırlı60180103Akören100200103Akşehir60160103Altınekin60165103Beyşehir60165103Bozkır60180103Cihanbeyli55175103Çeltik60175103Çumra55200103Derbent80145103Derebucak55170103Doğanhisar701751039526-13
Emirgazi75200103Ereğli55170103Güneysınır70170103Hadim65145103Halkapınar55140103Hüyük60160103Ilgın60165103Kadınhanı60165103Karapınar60170103Karatay60175103Kulu55155103Meram65160103Sarayönü70175103Selçuklu60175103Seydişehir60150103Taşkent70195103Tuzlukçu65170103Yalıhüyük60175103Yunak60200103Altıntaş75155103Aslanapa70155103Çavdarhisar70155103Domaniç70155103Dumlupınar60155103Emet65155103Gediz65155103Hisarcık70155103Merkez60140103Pazarlar70200103Simav80200103Şaphane60155103Tavşanlı60155103Akçadağ100200103Arapkir90185103Arguvan80150103Battalgazi100185103Darende100200103Doğanşehir70175103Doğanyol90150103Hekimhan80165103Kale90185103Kuluncak95200103Merkez100200103Pötürge90185103Yazıhan70200103Yeşilyurt80200103Ahmetli60120103Akhisar501301039526-14
Alaşehir55130103Demirci85200103Gölmarmara55145103Gördes100190103Kırkağaç60160103Köprübaşı90200103Kula60170103Merkez50145103Salihli55145103Sarıgöl90180103Saruhanlı55170103Selendi100200103Soma65160103Turgutlu50145103Dargeçit80145103Derik60135103Kızıltepe55130103Mazıdağı60140103Merkez60135103Midyat75145103Nusaybin60140103Ömerli65145103Savur60140103Yeşilli70145103Akdeniz60120103Anamur70160103Aydıncık100180103Bozyazı60195103Çamlıyayla75150103Erdemli100180103Gülnar75150103Mezitli90160103Mut70160103Silifke60190103Tarsus60125103Toroslar75120103Yenişehir100190103Bodrum100200103Dalaman70180103Datça80180103Fethiye75155103Kavaklıdere90180103Köyceğiz100200103Marmaris100200103Merkez90180103Milas70120103Ortaca701201039526-15
Ula100190103Yatağan80180103Bulanık100200103Hasköy80150103Korkut100200103Malazgirt100160103Merkez100200103Varto100200103Acıgöl80155103Avanos75140103Derinkuyu75155103Gülşehir70150103Hacıbektaş70150103Kozaklı85150103Merkez80165103Ürgüp75165103Altunhisar85200103Bor80170103Çamardı70140103Çiftlik70195103Merkez75140103Ulukışla80170103Akkuş60150103Aybastı60150103Çamaş75180103Çatalpınar80160103Çaybaşı80165103Fatsa75170103Gölköy65165103Gülyalı85160103Gürgentepe60175103İkizce65165103Kabadüz65165103Kabataş75175103Korgan80185103Kumru65160103Merkez70175103Mesudiye90180103Perşembe85170103Ulubey80175103Ünye75165103Bahçe65120103Düziçi60120103Hasanbeyli65120103Kadirli60120103Merkez601201039526-16
Sumbas60120103Toprakkale60130103Ardeşen60150103Çamlıhemşin60150103Çayeli75180103Derepazarı80160103Fındıklı80165103Güneysu75170103Hemşin65165103İkizdere85160103İyidere60175103Kalkandere65165103Merkez65165103Pazar75175103Adapazarı60130103Akyazı65140103Arifiye60130103Erenler60130103Ferizli65140103Geyve65140103Hendek65140103Karapürçek70155103Karasu70155103Kaynarca65140103Kocaali70155103Pamukova70140103Hukuk Büromuz70140103Serdivan70155103Söğütlü60130103Taraklı70160103Alaçam80180103Asarcık100200103Atakum80180103Ayvacık100200103Bafra65180103Canik85200103Çarşamba65120103Havza65160103İlkadım65120103Kavak85165103Ladik65160103Ondokuz Mayıs80180103Salıpazarı85165103Tekkeköy60120103Terme75140103Vezirköprü65140103Yakakent651901039526-17
Aydınlar75135103Baykan95160103Eruh70150103Kurtalan60130103Merkez65150103Pervari75150103Şirvan70150103Ayancık85190103Boyabat75190103Dikmen75190103Durağan75170103Erfelek75170103Gerze70130103Merkez80155103Saraydüzü75170103Türkeli70145103Akıncılar85145103Altınyayla85165103Divriği70165103Doğanşar90190103Gemerek70140103Gölova100150103Gürün85135103Hafik70140103İmranlı70140103Kangal70135103Koyulhisar85140103Merkez70140103Suşehri70140103Şarkışla80140103Ulaş80135103Yıldızeli75140103Zara70140103Akçakale55140103Birecik60130103Bozova65150103Ceylanpınar60200103Halfeti65135103Harran60145103Hilvan70165103Merkez65155103Siverek55130103Suruç55130103Viranşehir60140103Beytüşşebap90200103Cizre701401039526-18
Güçlükonak75155103İdil70155103Merkez751553Silopi75160103Uludere75170103Çerkezköy55130103Çorlu55130103Hayrabolu50120103M. Ereğlisi50120103Malkara50120103Merkez50120103Muratlı55125103Saray55125103Şarköy50125103Almus75165103Artova85200103Başçiftlik80165103Erbaa65150103Merkez85175103Niksar85150103Pazar85170103Reşadiye70155103Sulusaray95165103Turhal70140103Yeşilyurt95150103Zile85150103Akçaabat50120103Araklı50120103Arsin50120103Beşikdüzü50120103Çarşıbaşı50120103Çaykara50120103Dernekpazarı50120103Düzköy50120103Hayrat50120103Köprübaşı50120103Maçka50120103Merkez50120103Of50120103Sürmene50120103Şalpazarı50120103Tonya50120103Vakfıkebir50120103Yomra50120103Çemişgezek70145103Hozat90180103Mazgirt801601039526-19
Merkez80160103Nazımiye85195103Ovacık85160103Pertek80160103Pülümür80160103Banaz75155103Eşme100150103Karahallı90150103Merkez75165103Sivaslı80165103Ulubey80145103Bahçesaray80150103Başkale85190103Çaldıran85190103Çatak100200103Edremit80160103Erciş85200103Gevaş90200103Gürpınar100200103Merkez100200103Muradiye100200103Özalp100200103Saray100200103Altınova60120103Armutlu80155103Çınarcık70155103Çiftlikköy55200103Merkez80155103Termal70155103Akdağmadeni90155103Aydıncık90175103Boğazlıyan75150103Çandır75160103Çayıralan95170103Çekerek75155103Kadışehri90175103Merkez75150103Saraykent75150103Sarıkaya90155103Sorgun70130103Şefaatli70150103Yenifakılı70150103Yerköy75140103Alaplı75180103Çaycuma100180103Devrek70150103Ereğli75160103Gökçebey90160103Merkez751601039526-20
5403 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE
Değiştiren Kanunun/KHK’nin veya Anayasa Yargı Makamı Kararının Numarası5403 sayılı Yasanın değişen veya iptal edilen maddeleriYürürlüğe Giriş Tarihi55783, 8, 13, 17, Ek Madde 1, Geçici Madde 36/7/20075728228/2/2008575113, Geçici Madde 3 ve 42/4/200865371, 2, 3, 8, 8/A, 8/B, 8/C, 8/Ç, 8/D, 8/E, 8/F, 8/G, 8/Ğ, 8/H, 8/I, 8/İ, 8/J, 8/K, 13, 14, 17, Geçici Madde 5, Ek-1 Sayılı Liste15/5/20147061175/12/201771393, 8, 1728/4/2018KHK/7008/A, 8/D, 14, 15, Altıncı Bölüm başlığı, 2424/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018)7181Geçici Madde 610/7/201972558/A, 8/B,8/I, 8/İ, 13, 14, 19,20, 21, Geçici madde 728/10/2020